🐓 Όλη μας η ζωή, απ’ τη στιγμή που γεννιόμαστε μέχρι να πεθάνουμε, είναι ένας ατελείωτος αγώνας για να προσαρμοστούμε, να αλλάξουμε, να γίνουμε κάτι. Και αυτός ο αγώνας και η σύγκρουση δημιουργεί τη σύγχυση, κάνει το νου δυσκίνητο και η καρδιά μας χάνει την ευαισθησία της. | Κρισναμούρτι
[photo by EvAr]
Αξιοσημείωτα από το βιβλίο του Κρισναμούρτι «Το πέταγμα του αετού»
Αυτά τα δύο πράγματα είναι
ουσιώδη: η ελευθερία και η πράξη της μάθησης.
Δεν μπορεί κανένας να μάθει για τον εαυτό του αν δεν είναι ελεύθερος, ελεύθερος ώστε να μπορεί να παρατηρήσει, όχι σύμφωνα με οποιοδήποτε υπόδειγμα, φόρμουλα ή έννοια, αλλά πράγματι να παρατηρήσει τον εαυτό του όπως είναι. Αυτή η παρατήρηση, αυτή
η αντίληψη, αυτό το κύτταγμα,
φέρνει τη δικιά της πειθαρχία και μάθηση’ σ’ αυτή δεν υπάρχει συμμόρφωση, μίμηση, καταστολή ή οποιοσδήποτε έλεγχος -και σ’ αυτήν
υπάρχει μεγάλη ομορφιά. Αν δεν ελευθερωθεί κανένας από τούτη την ιδιότητα του φόβου δεν μπορεί να δει πολύ καθαρά, βαθειά’ και ολοφάνερα,
όταν υπάρχει φόβος δεν υπάρχει αγάπη.
Η ομορφιά της ελευθερίας είναι το ότι δεν αφήνει σημάδια. Ο αετός το πέταγμα του δεν αφήνει σημάδια’ ο επιστήμονας αφήνει. Διερευνώντας τούτο το ερώτημα της ελευθερίας πρέπει να υπάρχει, όχι μόνο η επιστημονική παρατήρηση, αλλά και το πέταγμα του αετού που δεν αφήνει καθόλου σημάδια’ και τα δύο χρειάζονται’ πρέπει να υπάρχει και η λεκτική εξηγήση και η μη-λεκτική αντίληψη – γιατί η περιγραφή δεν είναι ποτέ η πραγματικότητα που περιγράφεται’ η εξήγηση ολοφάνερα δεν είναι ποτέ αυτό που εξηγείται’ η λέξη δεν είναι ποτέ το πράγμα.
Η σκέψη είναι υπεύθυνη για το φόβο’ επίσης, η σκέψη είναι υπεύθυνη
για την ευχαρίστηση. Η ζωή είναι
μία κίνηση, μία συνεχής κίνηση σε σχέσεις’ και
η σκέψη προσπαθώντας να συλλάβει αυτή την κίνηση με όρους του παρελθόντος,
σα μνήμη, φοβάται τη ζωή. Χρειάζεται να έχει κανείς
μεγάλη ζωτικότητα και
πάθος, ένταση, για να δει, και να
παρατηρήσει το πρόβλημα και
τότε, όπως παρατηρείτε,
η απάντηση είναι εκεί πολύ
καθαρή. Υπάρχει ένας τρόπος
να κυττάζουμε τον εαυτό μας
χωρίς φόβο, χωρίς
κίνδυνο‘ είναι το να κυττάζουμε χωρίς καμιά
καταδίκη, χωρίς καμία
δικαιολογία, απλά το να κυττάζουμε, να
μην ερμηνεύουμε, να
μην κρίνουμε, να
μην αξιολογούμε. Για να το κάνει αυτό
ο νους πρέπει
να ανυπομονεί να μάθει στην παρατήρησή του αυτό που αληθινά είναι. Ένας τεμαχισμένος δεν έχει νοημοσύνη’ ο άνθρωπος που διάγει μισή ντουζίνα ζωές – που είναι αποδεκτός σαν πάρα
πολύ ηθικός – ολοφάνερα
δείχνει έλλειψη νοημοσύνης. Και μου φαίνεται πως
μόνο η αγάπη, με τη βαθύτερη έννοια της λέξης,
μπορεί να προξενήσει έναν τρόπο ζωής όπου δεν υπάρχει καθόλου τεμαχισμός. Ο φόβος είναι πάντα μέρος της ευχαρίστησης’ ολοφάνερα
όπου υπάρχει οποιοδήποτε
είδος φόβου στις σχέσεις πρέπει να
υπάρχει τεμαχισμός, πρέπει να υπάρχει διαχωρισμός.
Για να μάθουμε αυτό -αν είναι δυνατό- δηλαδή, το να μην ονειρευόμαστε καθόλου, έτσι ώστε ο νους να είναι αληθινά φρέσκος όταν ξυπνάει το πρωί, χρειάζεται να έχει κανένας επίγνωση κατά τη διάρκεια της ημέρας, να έχει επίγνωση των υπαινιγμών και των νύξεων. Αυτά μπορεί κανένας να τ’ ανακαλύψει μόνο στις σχέσεις’ όταν παρατηρείται τις σχέσεις σας με άλλους, χωρίς επίκριση, κρίση, αξιολόγηση’ απλά παρατηρώντας πώς συμπεριφέρεστε, τις αντιδράσεις σας’ βλέποντας χωρίς καμία εκλογή απλά παρατηρώντας, έτσι ώστε κατά τη διάρκεια της ημέρας το κρυμμένο, το ασυνείδητο, ξεσκεπάζεται.
Ο φθόνος παρουσιάζεται μέσω της σύγκρισης, μέσω του μετρήματος, μέσω του να θέλουμε να είμαστε κάτι διαφορετικό από αυτό που είμαστε. Μπορούμε να δούμε το φθόνο όπως είναι στην πραγματικότητα, και να ελευθερωθούμε τελείως απ’ αυτόν, ώστε να μην ξανασυμβεί; – διαφορετικά η αγάπη δεν μπορεί να υπάρξει.
Η αγάπη δεν ανήκει στο χρόνο’ η αγάπη δεν μπορεί να καλλιεργηθεί’ δεν είναι ένα πράγμα ευχαρίστησης. Δεν
μπορεί κανείς να τη συναντήσει, ολοκληρωτικά, απόλυτα,
αν δεν
πεθάνει για το παρελθόν, αν δεν πεθάνει
για κάθε βάσανο, σύγκρουση και λύπη’ τότε υπάρχει αγάπη τότε μπορεί κανένας να κάνει αυτό που θέλει. Δε
ν μπορούμε να ελευθερωθούμε απ’ «αυτό που είναι» παρατηρώντας το πραγματικό γεγονός; Μπορείτε να ελευθερωθείτε απ’ αυτό
μόνο όταν ο νους δε διαστρεβλώνει το παρατηρούμενο. Βλέπετε τη γυναίκα σας ή τον άντρα σας; – ή βλέπετε την εικόνα που έχετε γι’ αυτόν ή γι’ αυτήν; Αυτή η εικόνα είναι η έννοια μέσω της οποίας βλέπετε εννοιολογικά: αλλά
όταν δεν υπάρχει καθόλου εικόνα τότε βλέπετε πραγματικά, τότε
σχετίζεστε πραγματικά. Μπορούμε να ξέρουμε τι είναι η αγάπη μόνο όταν ξέρουμε πώς να πεθάνουμε για τα πάντα του χθες, για όλες τις εικόνες της ευχαρίστησης, τις σεξουαλικές ή τις άλλες’ τότε, όταν υπάρχει αγάπη, που είναι καθεαυτή η αρετή, που είναι καθεαυτή ηθική -όλη η ηθική υπάρχει σ’ αυτήν- μόνο τότε εκείνη η πραγματικότητα, εκείνο το κάτι που δεν μπορεί να μετρηθεί εμφανίζεται.
Για να πάτε πολύ
βαθιά μέσα πρέπει να γίνει κατανοητό και το έξω. «Έφτασα στο τέλος, αυτό είναι η φώτιση». Η φώτιση δεν μπορεί να δοθεί από έναν άλλο’
η φώτιση έρχεται όταν υπάρχει η κατανόηση της σύγχυσης‘ και για να καταλάβει κανείς τη σύγχυση
πρέπει να την κυττάξει. Ο διαχωρισμός παρουσιάζεται όταν υπάρχει φόβος. Όταν αγαπάτε δεν υπάρχει το «εμένα» και το «εσένα» το «εμείς» και το «αυτοί». Αλλά τώρα θα πείτε, «Πώς μπορώ να αγαπήσω; Πώς μπορώ να αποκτήσω αυτό το άρωμα;» Υπάρχει μόνο μία απάντηση σ’ αυτό’ κοιτάξτε τον εαυτό σας, παρατηρείστε τον εαυτό σας’ να μην καταστρέφετε τον εαυτό σας, αλλά να παρατηρείται και από αυτή την παρατήρηση, βλέποντας τα πράγματα όπως είναι, τότε ίσως θα έχετε αυτή την αγάπη. Αλλά πρέπει να δουλέψει κανείς πολύ σκληρά στην παρατήρηση, να μην είναι οκνηρός, να μην είναι δίχως προσοχή.
Αν ένας άνθρωπος που είναι θυμωμένος υποκρίνεται ή προσπαθεί να μην είναι θυμωμένος, σ’ αυτό υπάρχει σύγκρουση. Αλλά
αν πει, «
θα παρατηρήσω τι είναι ο θυμός, δεν θα δοκιμάσω να ξεφύγω ή να τον εκλογικέψω», τότε υπάρχει ενέργεια για
να καταλάβει και να δώσει ένα τέλος στο θυμό. Η λογικότητα συνεπάγεται το να μην έχει κανείς αυταπάτες, να μην έχει καθόλου εικόνες για τον εαυτό του ή για τους άλλους. Λέτε: «είμαι αυτό, είμαι εκείνο, είμαι μεγάλος, είμαι μικρός, είμαι καλός είμαι ευγενής»‘ όλα αυτά τα επίθετα είναι εικόνες για τον εαυτό μας. Όταν έχει κανείς μία εικόνα για τον εαυτό του είναι σίγουρα τρελός, ζει σε έναν κόσμο από ψευδαισθήσεις.
Είσαστε αυτά τα έπιπλα, αυτό το σπίτι, αυτά τα χρήματα, αυτή η σημαία. Το να ζείτε μ’ αυτό τον τρόπο σημαίνει όχι μόνο να ζείτε μία ρηχή, ανόητη ζωή, αλλά το να ζείτε στη ρουτίνα και την ανία. Και όταν ζείτε στη ρουτίνα και την ανία πρέπει να έχετε βία.
Όλη μας η ζωή, απ’ τη στιγμή που γεννιόμαστε μέχρι να πεθάνουμε, είναι ένας ατελείωτος αγώνας για να προσαρμοστούμε, να αλλάξουμε, να γίνουμε κάτι. Και αυτός ο αγώνας και η σύγκρουση δημιουργεί τη σύγχυση, κάνει το νου δυσκίνητο και η καρδιά μας χάνει την ευαισθησία της.
Μπορεί να είναι ο νους απόλυτα, ολότελα ελεύθερος από κάθε φόβο; Είναι ο φόβος πού καταστρέφει την αγάπη -αυτή δεν είναι μία θεωρία-
είναι ο φόβος που δημιουργεί το άγχος την προσκόλληση, την κτητικότητα, την κυριαρχία, τη ζήλεια σε όλες τις σχέσεις, είναι ο φόβος που δημιουργεί
τη βία. Η φυγή, η διασκέδαση και το κουράγιο είναι όλα διάφορες μορφές
αντίστασης
στο πραγματικό γεγονός του
φόβου.
Αν ακούτε απλά και μόνο τις λέξεις, τότε φοβάμαι πως δεν θα λύσετε βαθειά αυτό το ερώτημα του φόβου. Υπάρχει μόνο φόβος -όχι ο παρατηρητής που παρατηρεί το φόβο, επειδή
ο παρατηρητής είναι ο φόβος. Λοιπόν τι κάνει τον φόβο;
Ο χρόνος και η σκέψη κάνουν το φόβο – ο χρόνος σαν χθες, σήμερα και αύριο’ υπάρχει ο φόβος πως κάτι θα συμβεί αύριο – το χάσιμο μιας δουλειάς, ο θάνατος, το πως η γυναίκα μου ή ο άντρας μου θα με εγκαταλείψει, πως η αρρώστια και ο πόνος που είχα πριν από πολλά χρόνια θα ξαναγυρίσουν. Εδώ παρεμβαίνει ο χρόνος. Όταν ζει κανείς δεν υπάρχει αποδοχή, υπάρχει μόνο ζωή. Ζούμε τότε με την κίνηση της ζωής και
η κίνηση της ζωής απαιτεί αλλαγή, ψυχολογική επανάσταση, μία μεταλλαγή. Έτσι το ερώτημα δεν είναι το αν πρέπει να σκεφτόμαστε ή όχι αλλά το πώς να μείνουμε ξύπνιοι.
Για να μείνει ξύπνιος χρειάζεται να έχει κανείς αυτή τη βαθειά κατανόηση της σκέψης, του φόβου, της αγάπης, του μίσους και της μοναξιάς’ πρέπει να είναι τελείως αναμιγμένοι σε αυτόν τον τρόπο της ζωής όπως είναι κανείς αλλά να καταλαβαίνει τελείως. Μπορεί να το καταλάβει κανείς βαθιά μόνο όταν ο νους είναι τελείως ξύπνιος, χωρίς καμία παραμόρφωση. Ο διευθυντής της τράπεζας ενδιαφέρεται υπερβολικά για την τράπεζά του και ο καλλιτέχνης καθώς και ο επιστήμονας παραδίνονται στα δικά τους ιδιαίτερα ενδιαφέροντα, αλλά ολοφάνερα είναι ένα
από τα πιο δύσκολα πράγματα να έχει κανείς ένα σταθερό έντονο πάθος που να αφιερώνεται στην κατανόηση της ακεραιότητας της ζωής. Χρειάζεται
να μάθει κανείς το νόημα της ζωής, όχι μόνο δίνοντάς του μία διανοητική σπουδαιότητα, αλλά
κοιτάζοντας στο τι σημαίνει να ζει κανείς. Και χρειάζεται επίσης να εξετάσει κανείς αυτό το ερώτημα του τι είναι η αγάπη και τι σημαίνει να πεθαίνει κάποιος. Όλα αυτά χρειάζεται να εξεταστούν στο συνειδητό και στις βαθιές, κρυμμένες κόγχες του νου μας. Χρειάζεται να ρωτήσει κανείς τι είναι η τάξη, τι σημαίνει αληθινά η ζωή και το αν μπορεί κανείς να ζήσει μία ζωή με απόλυτη, ολική στοργή, συμπόνια, τρυφερότητα και αγάπη. Επίσης χρειάζεται
να μάθει κανείς το νόημα αυτού του ασυνήθιστου πράγματος που ονομάζεται θάνατος. Η ομορφιά, τρυφερότητα και όλο το νόημα της αγάπης δεν εξαίρουν το σεξ. Αλλά τώρα που τα πάντα επιτρέπονται, ο κόσμος φαίνεται να ανακάλυψε ξαφνικά το σεξ και έχει γίνει ασυνήθιστα σημαντικό. Πιθανόν αυτή είναι η μόνη φυγή που έχει ο άνθρωπος τώρα, η μόνη ελευθερία’ οπουδήποτε αλλού του κάνουν κουμάντο, τον κακομεταχειρίζονται, τον βιάζουν διανοητικά, συναισθηματικά, με κάθε τρόπο είναι σκλάβος, συντριμμένος, και η μόνη φορά που μπορεί να είναι ελεύθερος είναι στη σεξουαλική εμπειρία. Σε αυτή την ελευθερία συναντά μία ορισμένη χαρά και θέλει την επανάληψη αυτής της χαράς. Βλέποντάς τα όλα αυτά, πού είναι η αγάπη;
Μόνο ένας νους και μία καρδιά που είναι γεμάτη αγάπη μπορούν να δουν όλη την κίνηση της ζωής. Τότε οτιδήποτε και να κάνει ένας άνθρωπος που κατέχει μία τέτοια αγάπη
είναι ηθικός, καλός, και αυτό που κάνει είναι όμορφο. Όταν έχετε αυτή την καταπληκτική ικανότητα να το παρατηρείται καθαρά καθώς παρουσιάζεται και
όταν έχετε το νου και την καρδιά σας τελείως για να το παρατηρείτε, τότε το παρελθόν παύει. Λοιπόν ο χρόνος και η σκέψη δεν δίνουν τέλος στο παρελθόν, γιατί ο χρόνος και η σκέψη είναι το παρελθόν.
Ο φόβος καταστρέφει το νου και τον κάνει άσχημο.
Λοιπόν, η ανάλυση δεν είναι η λύση.
Η ανάλυση υποδηλώνει πάρα πολύ χρόνο και όταν καίγεται το σπίτι δεν κάθεσαι να αναλύεις, ή να πας στον επαγγελματία και να πεις, «Σας παρακαλώ πείτε μου για τον εαυτό μου» -χρειάζεται εσείς να ενεργήσετε.
Η ανάλυση είναι μία μορφή
φυγής,
τεμπελιάς και
ανικανότητας. (Μπορεί να είναι εντάξει για το νευρωτικό να πηγαίνει στον ψυχαναλυτή, αλλά ακόμα και τότε δεν βρίσκεται τελείως στο τέλος της νεύρωσής του. Αλλά αυτό είναι μία διαφορετική ερώτηση.) Όταν βλέπετε ένα όμορφο δέντρο ή την κίνηση ενός σύννεφου στον ουρανό, να
έχετε απόλυτη επίγνωση αυτού που συμβαίνει εσωτερικά και εξωτερικά, τότε θα δείτε, όταν κοιμηθείτε, πως δεν ονειρεύεστε κι όταν ξυπνήσετε το επόμενο πρωί
ο νους είναι φρέσκος έντονος και ζωντανός. Ένας
νούς που είναι
βασανισμένος, απογοητευμένος, παραμορφωμένος από το περιβάλλον,
που συμμορφώνεται με την κοινωνική ηθικότητα, πρέπει να
είναι ο ίδιος μπερδεμένος και ένας μπερδεμένος νους
δεν μπορεί να ανακαλύψει αυτό που είναι αληθινό. Κι έτσι υπάρχει η σύγκρουση ανάμεσα σε αυτό που είσαστε και αυτό που θα έπρεπε να είσαστε σύμφωνα με το σύστημα’ αυτό σημαίνει πως υπάρχει προσπάθεια’ κι
ένας νους που κάνει προσπάθεια δεν μπορεί να είναι ποτέ ήσυχος‘ μέσω της προσπάθειας ο νους δεν μπορεί να γίνει ποτέ ακίνητος.
Για να στοχαστεί κάνεις με τη βαθύτερη έννοια της λέξης πρέπει να είναι ενάρετος, ηθικός’ να μην έχει την ηθικότητα ενός υποδείγματος μιας πρακτικής ή της κοινωνικής τάξης, αλλά την ηθικότητα που έρχεται φυσικά, αναπόφευκτα, γλυκά όταν αρχίζετε να καταλαβαίνετε τον εαυτό σας, όταν έχετε επίγνωση των σκέψεών σας, των συναισθημάτων σας, των δραστηριοτήτων σας, των ορέξεων σας, των φιλοδοξιών σας, κ. τ.λ. –
επίγνωση χωρίς καμία εκλογή απλά και μόνο παρατηρώντας. Το «εμένα» είναι το «εσένα» – το «εσένα» και τις τίγρεις σου, με τα φίδια σου- όλα αυτά είναι επίσης το «εμένα». Και λέμε, γιατί να σκοτώσουμε αυτά τα ζώα που βρίσκονται μέσα μου το ένα μετά το άλλο;
Υπάρχουν χιλιάδες «εμένα» μέσα μου, χίλια φίδια, και μέχρι να τα σκοτώσω όλα θα είμαι νεκρός. Αν δεν είναι η δράση έκφραση και αντίληψη -ούσα η έκφραση το να το εκφράζεται με λέξεις- τότε υπάρχει ένας τεμαχισμός. Λοιπόν δεν είναι η αντίληψη δράση; Η ίδια
η αντίληψη είναι η δράση. Όταν αντιλαμβάνομαι έναν γκρεμό και υπάρχει άμεση δράση’ αυτή η δράση είναι η έκφραση της αντίληψης. Λοιπόν η αντίληψη και η δράση δεν μπορεί ποτέ να χωριστούν, επομένως το ιδανικό και η δράση δεν είναι κάτι το δυνατόν. Αν βλέπει τη βλακεία ενός ιδανικού, η ίδια
η αντίληψη της βλακείας του είναι η δράση της νοημοσύνης Λοιπόν
η παρατήρηση της δισκινησίας, η αντιληψη της δυσκινησίας, είναι το καθάρισμα του νου απ’ τη δυσκινησία που είναι η δράση. Η
σύγκριση, η καταστολή, ο έλεγχος -όλα αυτά δείχνουν μία
μορφή βίας. Είμαι φτιαγμένος έτσι. Συγκρίνω, καταστέλλω, είμαι φιλόδοξος. Αντιλαμβανόμενος αυτό, πώς μπορώ να ζήσω μη-βίαια; Θέλω να βρω ένα τρόπο ζωής δίχως όλες αυτές τις προστριβές. Ερώτηση: Λέτε πως
η παιδεία είναι βία. Κρισναμουρτι: Ναι, το λέω. Υπάρχει τρόπος εκπαίδευσης χωρίς βία; Ερώτηση: Όχι σύμφωνα με την παράδοση. Αν δεν λάβετε υπόψη όλα αυτά που έχουν συμβεί στο τέλος της ημέρας, ο εγκέφαλος πρέπει να δουλέψει τη νύχτα, όταν κοιμόμαστε για να φέρει την τάξη στον εαυτό του – πράγμα που είναι ολοφάνερο. Αν τα έχετε κάνει όλα αυτά, τότε όταν κοιμόμαστε μαθένετε ένα τελείως διαφορετικό πράγμα σε μία τελείως διαφορετική διάσταση’ και αυτό είναι μέρος του στοχασμού. Υπάρχει η διαμόρφωση της βάσης της συμπεριφοράς όπου η δράση είναι αγάπη. Υπάρχει η απόρριψη όλης της παράδοσης, έτσι ώστε να είναι ο νους απόλυτα ελεύθερος’ και ο εγκέφαλος μπορεί να είναι ήσυχος. Αν το έχετε εξετάσει θα δείτε πως
ο εγκέφαλος μπορεί να είναι ήσυχος όχι μέσω κάποιου τεχνάσματος, όχι μέσω ναρκωτικών, αλλά μέσω αυτής της ενεργούς και ταυτόχρονα παθητικής επίγνωσης κατά τη διάρκεια όλης της ημέρας. Και
αν έχετε εξετάσει στο τέλος της ημέρας, αυτά έχουν συμβεί, και έχετε φέρει επομένως τάξη, τότε όταν υπάρχει ύπνος, το μυαλό είναι ήσυχο, μαθαίνοντας με μία διαφορετική κίνηση. Τί είναι η έκσταση; Όταν κοιτάζετε ένα σύννεφο, το φως αυτού του σύννεφου, υπάρχει ομορφιά. Η ομορφιά είναι πάθος. Για να δείτε την ομορφιά ενός σύννεφου ή την ομορφιά του φωτός πάνω σε ένα δέντρο, πρέπει να υπάρχει πάθος, πρέπει να υπάρχει ένταση. Σε αυτή την ένταση, σε αυτό το πάθος, δεν υπάρχει κανένα απολύτως συναίσθημα, δεν υπάρχει συναίσθημα συμπάθειας ή αντιπάθειας. Η έκσταση δεν είναι προσωπική’ η έκσταση δεν είναι δικιά σας ή δικιά μου, ακριβώς όπως η αγάπη δεν είναι δικιά σας ή δικιά μου. Όταν υπάρχει ευχαρίστηση είναι δικιά σας ή δικιά μου.
Όταν υπάρχει αυτός ο στοχαστικός νους έχει τη δικιά του έκσταση που δεν μπορεί να περιγραφεί, δεν μπορεί να ειπωθεί με λέξεις. Πώς μπορώ να έχω πλήρως, στη στιγμή,
επίγνωση γι’αυτή τη σκληρότητα μέσα μου, με μεγάλη ενέργεια, ώστε να μην υπάρχει τριβή ούτε αντίφαση, ώστε να είναι απόλυτη, όλη; Πώς θα το επιφέρω αυτό; Είπαμε πώς είναι δυνατό μόνο όταν υπάρχει απόλυτη προσοχή’ και πως
η απόλυτη προσοχή δεν υπάρχει επειδή περνάμε τη ζωή μας σπαταλώντας ενεργή στη μη-προσοχή. by SearchingΤheMeaningOfLife Βαθμολογία:
#book #books #excerpts #σκέψεις #Αξιοσημείωτα #αποσπάσματα #αποφθέγματα #γνωμικά #λόγια #maxims #sayings #writer #writing #YparxeiAgapi