#voorpagina — Public Fediverse posts
Live and recent posts from across the Fediverse tagged #voorpagina, aggregated by home.social.
-
Directeur kerncentrale Borssele hardleers over “recyclen” kernafval
Het jaar begint meteen goed. Carlo Wolters, directeur van kerncentrale Borssele, werd vrijdag geïnterviewd bij BNR. Vast interessant wat de bedrijver van 's lands enige kerncentrale te vertellen heeft, maar wel fijn als hij daarbij eerlijk blijft. Alleen lukte dat niet.
Ruim een jaar geleden had de Reclame Code Commissie namelijk geoordeeld dat Kerncentrale Borssele misleidt over ‘hergebruik’ kernafval, en aangeraden de claim “95 procent van de splijtstof wordt opnieuw gebruikt” niet meer te gebruiken. Exploitant EPZ verwijderde de claim daags daarop dan ook van haar website.
Maar waarmee besluit Wolters dan nu het interview met Thomas van Zijl? -
Dodewaard moet alsnog verplicht veiligheidsonderzoek uitvoeren
Na een verzoek van Laka gaat de ANVS, de toezichthouder op de nucleaire veiligheid, kerncentrale Dodewaard alsnog opdragen om een verplichte periodieke nucleaire veiligheidsevaluatie uit te voeren. Dit berichtte de ANVS gisteren in een beslissing die ze naar Laka stuurde. Dit timing is opmerkelijk omdat juist vorige week de Staat de in 1997 gesloten kerncentrale voor 1 euro overnam van de elektriciteitsbedrijven EPZ (eigenaar kerncentrale Borssele), Uniper, Engie en Vattenfall. De voormalige eigenaars ontliepen hiermee al de rekening van €185 miljoen voor de sloop van de Dodewaard. Hier komen nu dus ook de kosten voor de ontbrekende veiligheidsevaluatie bij.
Als u het werk van Laka ook belangrijk vind, kunt u donateur worden.
Met uw steun blijven wij bestaan!Laka's tweede mijlpaal in 'dossier Dodewaard'Laka had in 2020 bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) verzocht om te handhaven op het ontbrekende sloopfonds van kerncentrale Dodewaard. De ILT weigerde dit, waarop de Raad van State de toezichthouder uiteindelijk terugfloot.
Nu de Staat kerncentrale Dodewaard heeft overgenomen en voor de missende €185 miljoen belastinggeld heeft gereserveerd is dit euvel 'verholpen'.
Op grond van internationale afspraken en de Kernenergiewet zijn nucleaire installaties verplicht om de veiligheid te blijven verbeteren. Daarom zijn ze verplicht om iedere tien jaar een veiligheidsevaluatie (10EVA, Periodic Safety Review) uit te voeren. In 2005 is kerncentrale Dodewaard voor veertig jaar in de wachtstand gezet. Maar vorig jaar november merkte een IAEA-expert groep op dat kerncentrale Dodewaard vervolgens nooit meer die wettelijk verplichte PSR had uitgevoerd. Omdat er toen al werd gesproken over het overnemen van Dodewaard door de Staat had de Tweede Kamer daarop gevraagd of deze ontbrekende veiligheidsevaluatie aan de orde was gekomen in het due diligence onderzoek. De vorige CDA-staatssecretaris IenW, Vivianne Heijnen, antwoordde toen dat dat niet nodig was: 'De toezichthouder ANVS had geen aanleiding gezien tot handhaving op dit punt'.
Na het handhavingsverzoek van Laka gaat de ANVS nu alsnog met GKN het proces voor het uitvoeren van deze veiligheidsevaluatie opstarten.
Laka stelt zich hierbij op het standpunt dat in die veiligheidsevaluatie (ook) moet worden gekeken naar de eerdere veilige ontmanteling van Dodewaard. Deze is nu nog gepland om pas in 2045 te starten.
Vorige week heeft de Staat Kerncentrale Dodewaard overgedragen aan COVRA, 's lands kernafvalverwerker. De directeur van de COVRA somde in een reactie aan de NOS al eens de voordelen van eerdere sloop op. Ook Henri Bontenbal, uitgesproken kernenergie-fan en huidig CDA-fractievoorzitter pleitte vorig jaar voor het naar voren halen van de ontmanteling wanneer dat veilig kan. Dat zal dan nu in op te starten de veiligheidsevaluatie aan het licht moeten komen.
Om een beeld te krijgen van het 10EVA-proces en van de uitgangspunten van de ANVS handreiking 10EVA heeft Dodewaard om een vooroverleg met de ANVS gevraagd, komend voorjaar.
#10EVA #Laka #PeriodiekeVeiligheidsevaluatieDodewaard #Voorpagina
-
Ook Laka stopt met Twitter; nu ook op bluesky
Zoals zovelen is Laka nu ook gestopt met het delen van haar berichten op het voormalige Twitter. Naast dat Laka's kernenerigenieuws al te volgen was op het decentrale netwerk Mastodon (@lakanieuws), plaatsen we onze berichten sinds deze week ook op onze account op bluesky.
-
Eerste Kamer: Saldeer zonnestroom niet per jaar maar per maand!
De Eerste Kamer behandelt deze dagen het Belastingplan 2025. Met dit plan wil het kabinet Schoof per 2027 opnieuw een eind te maken aan de saldeer-regeling. Het veel gebruikte argument daarbij is dat bezitters van zonnepanelen profiteren van de not haves: Ze mogen overvloedig in de zomer opgewekte stroom salderen tegen verbruikte stroom in de donkere dagen rond nieuwjaar. In de winter kost het opwekken van stroom namelijk meer dan in de zomer, en daarvoor draaien dan mensen zonder panelen dan op.
Als oplossing voor dit probleem gooit de minister alleen het kind met het badwater weg: Met dank aan de salderingsregeling is in Nederland relatief snel een aanzienlijk vermogen aan zonnepanelen op daken gelegd, maar nog steeds zien we dat er in het voor- en najaar nog onvoldoende capaciteit is om aan 100% van de vraag te voldoen. Nu met het - opnieuw - aangekondigde einde van de salderingsregeling nu al installateurs op de fles gaan, is het waarschijnlijk dat met het einde van salderen ook de grootste groei in zonne-energie achter ons komt.Cora van Nieuwenhoven’s Energie-Nederland noemt het einde van saldering “verstandig en noodzakelijk”: “Ook zonder salderen is het mogelijk zonnepanelen rendabel te houden. Met het laden van een elektrische auto of verwarmen met een hybride warmtepomp en met een thuisbatterij kunnen huishoudens en bedrijven meer van de eigen opgewekte zonnestroom direct zelf gebruiken.”
Dat is natuurlijk een gotspe. Niet iedereen heeft een auto en thuisaccu’s zijn verre van rendabel. En stel, je hebt zonnepanelen pal op het oosten. Dat is gunstig omdat je daarmee bijdraagt aan meer duurzaam vermogen aan het begin van de dag. Alleen liggen die panelen na 12 uur ’s middags natuurlijk wel in de schaduw. Waarom je dat doet als je geen elektrische auto hebt? Inderdaad: Omdat elders in de wijk mensen panelen juist op het westen hebben. Met de voorgenomen saldeerstop wordt de logica om als gemeenschap te zorgen voor voldoende duurzame stroom gebroken.
Maar wat was nu ook alweer het probleem? Inderdaad, dat dure stroom in de winter wordt gesaldeerd tegen goedkope stroom in de zomer. Maar dan is de oplossing toch eenvoudig? Laat mensen met panelen hun stroom niet per jaar maar per maand salderen. Dan hoeven ze geen kostbare batterijen te installeren voor als er eens een wolkje overdrijft. En dan wordt het de nationale sport om zo vroeg mogelijk in het voorjaar en diep mogelijk in het najaar zoveel mogelijk zonvermogen op te wekken.
-
Mosterd na de maaltijd? Tweede Kamer gaat naar Pallas kijken
De VWS-commissie van de Tweede Kamer heeft voorgesteld om de bouw van de Pallas-kernreactor in Petten te gaan behandelen als een "groot project". Wanneer de Kamer daarmee akkoord gaat, dan worden drie Kamerleden benoemd als rapporteur op de voortgang van Pallas. Het voorstel van de Kamer volgt op de stap van de regering om de bouw van Pallas ook als 'groot project' te classificeren. Alleen is de Kamer wel rijkelijk laat, omdat ze vorig jaar in principe al haar fiat heeft gegeven aan het miljardenproject. Nu de financiering rond is, rijst de vraag waar de drie rapporteurs de regering nog op willen controleren. Wellicht op precieze kleur van het behang in de kernreactor?
De drie voorgestelde rapporteurs, Thiadens (PVV), Van den Hil (VVD) en Krul (CDA), zouden als taak krijgen als taak om de VWS-commissie erop te attenderen wanneer bijvoorbeeld tegenvallers in scope, kosten of planning dreigen. In principe hebben ze niets meer te rapporteren over het definitief afhaken van private financiers, over de Russische lock-in door Pallas, over het financieren van de kernreactor uit de bezuiniging op Vitamine D, over onrechtmatige staatssteun, over de omgang met historisch radioactief afval in Petten, of over milieuvriendelijkere en goedkopere manieren van de productie van medische isotopen.
Vorige maand verscheen de eerste voortgangsrapportage van de geplande bouw van de kernreactor. Daaruit bleek meteen dat die bouw al vertraagd was voordat hij goed en wel was begonnen. Deze maand is sowieso cruciaal voor Pallas omdat, na de staatssteunbeslissing van de Europese Commissie, in juli, de regering dit kwartaal een laatste 'gate review' zou doen voordat de bouw echt mag beginnen.
Ondertussen is de Europese staatssteunbeslissing zelf nog niet openbaar, is er nog geen datum bekend voor wanneer de rechtszaak van een aantal milieuorganisaties tegen de kernenergiewetvergunning van de geplande kernreactor dient, en of SHINE in Veendam haar Europese procedure tegen de miljardensubsidie voor Pallas doorzet.
Al met al rijkelijk laat om het bouwproject van 2 miljard nu pas aan te merken als 'groot project'. Tegelijkertijd, beter laat dan nooit? Want tot nu heeft de Kamer het complexe risicovolle project behandeld als hamerstuk. Benieuwd of de recente antwoorden van de minister van KGG over de sunk cost fallacy bij kerncentrales ook voor Pallas gelden...
-
Rathenau: “Pas op met de inzet van Big Tech op kernenergie, dat is kritieke infrastructuur met strategische betekenis”
Grote techbedrijven vestigen sinds kort hun hoop op kernenergie. Onderzoekers van het Rathenau-instituut vinden dat er kritischer gekeken moet worden naar de onderliggende energiehonger en de groeiende afhankelijkheid van Big Tech. Uit hun bijdrage in het NRC:
Energie vormt [..,.] de ruggengraat van de digitale wereld. En grote techbedrijven nemen vaak essentiële onderdelen van hun waardeketen in eigen beheer. Hierdoor neemt hun mondiale machtspositie [...] verder toe.
Met betrekking tot kerncentrales is die machtspositie zorgelijk omdat het gaat om een kritieke infrastructuur met strategische belangen. Bovendien kan de kennis en technologie die nodig zijn voor kernenergie als onderhandelingsmiddel worden ingezet op het geopolitieke toneel. Het beslag op energie en ruimte is daarnaast een publieke zaak. Bij schaarste ontstaat een verdelingsvraagstuk: energie die door datacenters wordt verbruikt, kan niet elders worden ingezet. De afhankelijkheid van de samenleving van Big Tech neemt hierdoor dus toe, waardoor ook de sturingskracht van de maatschappij om te beslissen over gebruik en inzet van schaarse middelen afneemt.
Lees verder in het NRC van 18 november -
Russisch schip bracht begin oktober Uraniumpellets naar Rotterdam
Inmiddels is duidelijk wat de Baltiyksiy-202, een Russische nucleair transportschip, 6 oktober naar Rotterdam bracht: Uraniumpellets voor de ANF kernbrandstoffabriek in het Duitse Lingen. Dit blijkt uit een geüpdate transportoverzicht op de site van de Duitse toezichthouder BASE. ANF fabriceert onder andere ook splijtstof voor kerncentrale Borssele. Hiervoor ontvangt de Duits/Franse firma opgewerkt uranium uit Rusland. Niet duidelijk is of kerncentrale Borssele ook de finale eindbestemming van het transport van begin is.
In het vragenuurtje van afgelopen dinsdag gaat NSC-minister Veldkamp van Buitenlandse Zaken in op het spekken va de Russische oorlogskas door zaken te blijven doen met Rosatom:Een aantal EU-lidstaten heeft vanuit het verleden bijvoorbeeld nog steeds Russisch gebouwde kerncentrales. Daardoor zijn ze afhankelijk van bepaalde Russische reserveonderdelen en materialen. Die zou men liever niet onder sancties laten vallen. Ik wil dat wel. Ik wil wat dat betreft stappen maken. Ik heb in de Europese ministerraad gezegd dat ik wil dat zo'n Russisch atoomenergiebedrijf als ROSATOM ook onder nadere sancties kan vallen. Ik zie daar nog niet meteen kansen voor, maar ik zie wel dat Nederland samen met de Baltische staten, Polen en Roemenië tot de meest actieve lidstaten in de EU behoort.
Veldkamp gaat niet in op het Zeeuwse spekken van de Russische oorlogskas,
https://www.laka.org/button/541391
#ANFLingen #Rosatom #Voorpagina #Borssele #BuitenlandsBeleid #Duitsland #EU #NSC #Rusland #Transporten #Uranium
-
PVV-staatsecretaris in Kamer over nieuw kernafval-plan
Vorige maand ging er kleine schokgolf door kernenergieminnend Nederland. Chris Jansen, de racistische PVV-staatssecretaris voor openbaar vervoer en milieu had namelijk besloten om te stoppen met het een eeuw vooruitschuiven van de eindberging van kernafval en in plaats daarvan een sneller en participatief besluitvormingsproces in te richten. Dat op basis van een advies van het Rathenau instituut, wat hij als trotse PVV’er omarmde.
In een toelichting in de Kamer gaf hij vorige week woensdag aan dat het ministerie in januari volgend jaar een eerste routekaart naar eindberging publiceert. En eind 2027 komt er dan een eerste plan van aanpak voor een participatieve stapsgewijze aanpak naar de Kamer.De nieuwe Kamercommissie Externe Veiligheid behandelde afgelopen woensdag het Rathenau-advies over een participatief besluitvormingstraject voor de eindberging van kernafval. Het was al snel duidelijk dat het onderwerp van de eindberging van kernafval niet erg leeft bij de Kamer. Zo had niemand Kamerlid Bamenga van D66 verteld dat het kabinet het jaar 2100 juist had verlaten. En PVV'er Boutkan had zelfs niet eens door dat het deze keer niet over kerncentrales ging. Hij bleef maar roepen dat het sneller moest.
Met het omarmen van het Rathenau-advies om de planning voor de aanleg van de eindberging om te draaien is in september eigenlijk het volledige kernafval-eindbergingsbeleid overhoop gehaald. Dat beleid was namelijk gericht op een eeuw zo min mogelijk doen en daarna dan verder te zien. Omdat dat plan nu door de shredder is, zijn ambtenaren van het Ministerie van IenW dus druk bezig het Nationaal programma radioactief afval (NPRA) te updaten. Het NPRA is het programma waarin Nederland het kernafvalbeleid uiteenzet en wat iedere tien jaar moet worden herzien. Nu de regering vorige maand de eindbergingsplanning heeft omgedraaid moet dat nu worden meegenomen in de nieuwe routekaart naar eindberging die in het NPRA komt. In dat nieuwe NPRA zal dan ook komen te staan hoe de regering eind 2027 tot een plan van aanpak voor de nieuwe participatieve stapsgewijze aanpak komt, aldus Jansen in de Kamer. Maar voor het nieuwe NPRA is dat niet heel veel werk, Rathenau had dat namelijk al uitgewerkt.
Het nieuwe ontwerp-NPRA, samen met de mer, wordt 13 januari 2025 gepubliceerd. Iedereen kan dan een zienswijze indienen. In augustus '25 wordt het programma dan door de Kamer vastgesteld (alhoewel dat tien jaar geleden een jaar vertraging opliep)
https://www.laka.org/nieuws/2024/pvv-staatsecretaris-in-kamer-over-nieuwe-planning-kernafval-530845
#Euratom201170 #Rathenau #Voorpagina #Eindberging #RegeringEnParlement
-
FTM: Kerncentrales zijn veel duurder dan kabinet beweert – en de burger betaalt
Vandaag in FTM: "Kerncentrales zijn betaalbaar en het kapitaal komt grotendeels van investeerders, is ons voorgehouden. Maar de verwachte kosten zijn veel hoger dan wat het kabinet beweert, blijkt uit de aanbesteding van de bouw van kerncentrales in Oost-Europa. Dat zijn overheidsprojecten zonder privaat geld, waarvan bijna alle risico’s bij de belastingbetaler liggen. Ook in Nederland dreigt dit scenario."
Het stuk in 1 minuut Wat is het nieuws?- In Nederland hebben drie bedrijven belangstelling om kerncentrales te bouwen: het Koreaanse KHNP, het Franse EDF en het Amerikaanse Westinghouse.
- In Tsjechië won KHNP deze zomer de aanbesteding van de bouw van reactoren op prijs van EDF. Deze prijs laat zien dat het kabinet de geraamde kosten en de bouwtijd van twee nieuwe centrales zwaar onderschat. De voorgestelde centrale van Westinghouse in Polen is nog veel duurder dan die van KHNP.
- De Oost-Europese projecten zijn volledig gefinancierd door de staat. In Tsjechië neemt de staat ook het exploitatierisico op zich door alle stroom van de nieuwe centrales op te kopen.
- Het kabinet, met de VVD voorop, stelt op basis van eerdere studies dat kernenergie betaalbaar is en dat er private investeerders aan boord komen. Daar lijkt weinig van terecht te komen. Dit betekent dat alle risico’s bij de belastingbetaler liggen en dat die risico’s veel groter zijn dan eerder gedacht.
- Alleen op basis van realistische inschatting van de kosten is het mogelijk om de miljardeninvestering zorgvuldig af te wegen.
- FTM bestudeerde berichtgeving uit Tsjechië, sprak met deskundigen en bestudeerde de goedkeuring van de Europese Commissie van de staatssteun die de Tsjechische regering verleent.
Zijn we blij mee!
Balen!
Vertel ons wat beter kan:
Meld je aan voor onze nieuwsbrief en krijg een maand gratis Follow the Money.
Schrijf je hier inLees verder op FTM.
https://www.laka.org/button/486589
#39b2b1 #d1e8ea #ffffff #Staatssteun #Voorpagina #KostenBudget #NieuweKerncentrales #Tsjechië #VVD
-
Overwinning voor inheemse bewoners: uraniummijnbouw in Jabiluka niet langer mogelijk
Afgelopen vrijdag is de aanvraag om de controversiële Jabiluka Mineral Lease in Kakadu (Australië) te verlengen afgewezen door de Northern Territory en federale regering. Hiermee is de uraniummijnbouw in de Kakadu regio, die op de Werelderfgoedlijst staat, van de baan - tientallen jaren eerder dan waar de industrie voor pleitte.
De Mirarr, de Traditional Owners die in het gebied leven, worden vertegenwoordigd door de Gundjeihmi Aboriginal Corporation (GAC).
Begin mei was Thalia van den Boogaard, CEO van de GAC, nog bij Laka op bezoek om te vertellen over de inspanningen van Mirarr om Jabiluka te behoeden voor uraniumwinning. Dat is dus nu gelukt.Op 26 juli heeft de minister van Mijnbouw van het Northern Territory, Mark Monaghan, op advies van de Australische federale regering, de aanvraag van mijnbouwbedrijf ERA om de mijnbouwvergunning voor Jabiluka te verlengen, afgewezen. Dit beschermt Jabiluka tegen mijnbouw en wordt van kracht op 11 augustus, wanneer de huidige concessie afloopt. De volgende stappen voor de regering zijn het streven naar opname in het Werelderfgoed en samenwerking met Mirarr om nieuwe afspraken te maken om het gebied op te nemen in het Kakadu National Park.
Veertig jaar lang heeft de Mirarr zich verzet tegen uraniumwinning op hun land. Dit is het resultaat van de vasthoudendheid en de kracht van mensen - maar bovenal is het een eerbetoon aan de veerkracht van het Mirarr volk. En gedurende vele van deze jaren heeft een stellaire cast van activisten, voorstanders en supporters aan hun zijde gestaan. Veertig jaar is lang. Maar het wordt in de schaduw gesteld door de tijdlijn van het leven, de bezetting van de First Nation en van de levensduur van radioactief afval. Hoewel het venijn vast in staart zit en er nuances en problemen zullen zijn, is dit nu al een klinkende overwinning voor de rechten van de Aboriginal First Nations en voor het kwetsbare milieu.
-
Staat onderzoekt overname kerncentrale Borssele
Het kabinet wil kerncentrale in Borssele langer openhouden. Het kabinet onderzoekt daarom met de uitbater EPZ en Zeeuwse aandeelhouders van de kerncentrale wat er nodig is om dat mogelijk te maken. Het kabinet had al een subsidie gegeven voor een haalbaarheidsstudie. Daarnaast wordt vandaag bekend dat het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) bereid om onder voorwaarden verkennende gesprekken te starten over een mogelijke verkoop van de aandelen aan de Staat.
Nu is dus duidelijk wat de tweede kernenergie formatie-tegenvaller van >€500 miljoen behelst.
Lees verder in de Kamerbrief.
-
Laka vraagt om handhaving ontbrekend veiligheidsonderzoek Dodewaard
Stichting Laka heeft maandag de ANVS verzocht om handhavend op te treden en de eigenaar van de voormalig kerncentrale Dodewaard op te dragen een verplicht periodiek veiligheidsonderzoek alsnog uit te voeren. Twee maanden gelden kwam aan het licht dat Dodewaard, sinds de sluiting in 1997, geen periodieke veiligheidsevaluatie meer had verricht. Zo'n onderzoek is bij kernreactoren iedere tien jaar wettelijk verplicht.
Laka verwacht in de nu uit te voeren veiligheidsevaluatie ook zal worden herzien of het uitstellen van de sloop van de kerncentrale tot 2045, anno 2024 nog wel stand kan houden.In reactie op Kamervragen van GroenLinks/PvdA over het ontbrekende veiligheidsonderzoek "10EVA" antwoordde demissionair staatssecretaris van IenW Heijnen twee weken geleden dat "vanwege de specifieke situatie van de kerncentrale Dodewaard, zonder aanwezigheid van splijtstof of van nucleaire bedrijfsvoering, een dergelijke evaluatie niet [heeft] plaatsgevonden". Volgens de staatssecretaris had toezichthouder ANVS ook geen aanleiding gezien tot handhaving op dit punt.
Er is al sinds 2007 onduidelijkheid over wie die sloop van Dodewaard moet gaan betalen. En volgens IAEA-richtlijnen is de toereikendheid van financiering juist één van de factoren waarop een mogelijke uitgestelde sloop van kerncentrales moet worden beoordeeld. Daarmee is het best bijzonder dat de ANVS Dodewaards' gebrekkige financiering nooit veiligheidsrelevant vond. Ok, Nederland is een verzorgingsstaat, en als Dodewaard gaat, zal de Staat niet de half afgebroken kerncentrale zo maar aan de Waal laten wegroesten, maar je zou toch verwachten dat nucleaire toezichthouder de lat de afgelopen 17 jaar hoger zou leggen.
De Tweede Kamer had de staatsovername van de kerncentrale van GKN on hold gezet in afwachting van antwoorden op haar vragen. Het is niet bekend of de Kamer nu de uitkomsten van het verplichte veiligheidsonderzoek wil afwachten. Maar hoe het ook zij, als er uit dat onderzoek hoge kostenposten naar voren komen, heeft de huidige eigenaar GKN toch niet de middelen die te voldoen.
De energiebedrijven Engie, EPZ, Uniper en Vattenfall, de feitelijke eigenaren van Dodewaard, hebben met een door hen opgetuigd juridisch spiegelpaleis het zo geregeld dat de rekening van Dodewaard niet bij hen op de mat kan vallen. Voor het financieren van nieuwe kerncentrales wordt gekeken naar de Regulated Asset Base (RAB), een directe heffing opgelegd aan stroomgebruikers, waarmee de rentekosten voor nieuwbouw kunnen worden gedrukt. Nu er ook 185 miljoen schort voor de sloop is het misschien aardige een RAB-pilot om heffing voor de ontmanteling van Dodewaard op de stroomtarieven van Engie, EPZ, Uniper en Vattenfall in te stellen.
-
“COVRA op de Betuwe”: Sloop Dodewaard kost Staat €180 miljoen
Vorig jaar mei liet het kabinet weten dat het van zins was de GKN, de eigenaar van kerncentrale Dodewaard, aan de COVRA te geven en de ontmanteling van de in 1997 stilgelegde kerncentrale te betalen. Eigenaar GKN heeft namelijk te weinig geld voor die ontmanteling en zal tijdens de ontmanteling failliet gaan. Hoeveel dat het Rijk zou gaan kosten was onduidelijk, maar vrijdag schatte de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat de rijksbijdrage op €180 miljoen, van de totale kosten van 347 miljoen euro. De bouw van de in 1969 in bedrijf genomen kerncentrale kostte indertijd rond de 145 miljoen gulden.
Toen in 1997 kerncentrale Dodewaard gesloten werd, pleitte vrijwel iedereen voor een directe ontmanteling, ook Laka, dat uitrekende dat eigenaar GKN te weinig had gespaard. GKN vond het alleen goedkoper om 45 jaar te wachten, en werd daarbij geen strobreed in de weg gelegd. Inmiddels is in de Kernenergiewet opgenomen dat ontmanteling van kerncentrales wel meteen na buitenbedrijfstelling moet beginnen.
Ondertussen is meerdere keren door de Raad van State bevestigd dat GKN inderdaad te weinig in kas heeft om de sloop te betalen. De staatssecretaris schrijft nu: “Zoals in de brief van 16 mei 2023 reeds is aangegeven, zal GKN in de huidige situatie blijvend niet in staat zijn te voldoen aan de wettelijke verplichting voor de goedkeuring van de financiële zekerheidstelling voor de kosten van ontmanteling van de [Dodewaard]. Met deze transactie beogen wij de volledige ontmanteling van de Kerncentrale Dodewaard zeker te stellen tegen naar verwachting zo laag mogelijke maatschappelijke kosten.”
In de nieuwe brief staat verder niet heel veel meer dan in die aankondiging van de “minnelijke regeling” door het Rijk van alle aandelen van de GKN en eigenaar NEA, behalve dat er nu een voorlopig prijskaartje op is geplakt:
Als het gaat om overname en het zeker stellen van de ontmanteling voor “zo laag mogelijke maatschappelijke kosten”, zoals in de brief van Heijnen staat, waar wordt er dan nog 22 jaar lang 2 miljoen per jaar betaald terwijl snellere ontmanteling ook een optie is?
Pijler van Nederlandse kernafvalbeleid onderuit
Verder: “Na de overname van de aandelen GKN door de Staat wordt GKN direct overgedragen aan COVRA (...). In haar hoedanigheid als enige verwerker van radioactief afval is COVRA bij uitstek geschikt om het langjarig beheer van de locatie en zorg voor de ontmanteling van de KCD en de opslag en berging van het daarbij ontstane afval op zich te nemen.” Hiermee wordt wel één van de pijlers onder het Nederlandse kernafvalbeleid – centrale opslag, op één locatie van al het radioactieve afval – onderuitgehaald.De vraag is nu ook welk tarief COVRA de overheid zal rekenen voor het afval van GKN, als GKN eigendom van COVRA is geworden. "Geen staatssteun", denkt de Stas zelf...
Heijnen schrijft verder: “Het is onzeker of via juridische weg de huidige en achterliggende aandeelhouder(s) van GKN met succes kunnen worden aangesproken ter voldoening van de resterende kosten van de ontmanteling.” Die ‘achterliggende aandeelhouders’, waaronder EPZ, de exploitant van kerncentrale Borssele, hebben namelijk 1,5 miljard euro uit de NEA getrokken.
Hiermee wordt een andere pijler onder het Nederlandse kernafval beleid – de vervuiler betaalt – weggeslagen.Een zeer frustrerend resultaat.
Laka heeft een handhavingstraject lopen bij IL&T vanwege de onbrekende goedkeuring van het ontmantelingsfonds.
De brief van de staatssecretaris geeft geen aanleiding dit traject nu te stoppen.https://www.laka.org/nieuws/2024/covra-op-de-betuwe-sloop-dodewaard-kost-staat-e180-miljoen-142739
#Staatssteun #Voorpagina #COVRA #KerncentraleDodewaard #Kernenergiewet #KostenBudget
-
Hell No! We won’t glow! Muziek uit de antikernenergie-beweging
Laka bezit een grote collectie muziek uit de anti-kernenergie beweging en werkt ook graag mee aan onderzoek daarnaar. Aan de hand hiervan verscheen vorige week Hell No, we won’t glow!, een uitgebreid artikel over muziek uit de "AKB" in het nieuwste nummer van Signal - A Journal of International Political Graphics and Culture. Sean P. Kilcoyne en Laka's Dirk Bannink bespreken daarin meer dan vijftig voor de gelegenheid afgestofte releases uit de antikernenergie-beweging van de VS, Europa, Azië en Australië.
Hell No We Won’t Glow! is het eerste overzicht van wereldwijde muziek uit de antikernenergie-beweging. Er is veel geschreven over muziek uit de sociale bewegingen in het algemeen en ook over anti nuclear music, maar dat is eigenlijk altijd muziek uit de beweging tegen kernwapens - bijvoorbeeld in het Verenigd Koninkrijk. In sommige landen is ook wel onderzoek gedaan naar muziek tegen kernenergie, bijvoorbeeld in Japan, de rol van muziek tijdens antikernenergie-demonstraties na Fukushima, maar een (beslist niet volledig!) internationaal overzicht van releases uit de strijd tegen kernenergie is nog niet eerder uitgebracht.
Ben je ook geïnteresseerd in muziek uit de anti-kernenergie beweging of in muziek uit sociale bewegingen? Neem dan eens contact op!
https://www.laka.org/nieuws/2024/hell-no-we-wont-glow-muziek-uit-de-antikernenergie-beweging-136100
#Cultuur #Laka #Voorpagina #AntikernenergieBeweging #Publicatie
-
COVRA sorteert voor op ondergrondse opslag kernafval in Friesland, Flevoland, Gelderland of Noord-Brabant
Met de kostenraming van €2,05 miljard sorteert COVRA voor op ondergrondse eindberging van kernafval in klei, dus mogelijk in een strook grofweg van Friesland, Flevoland, Gelderland tot Noord Brabant. Dit blijkt uit informatie die COVRA onder de Woo vrij moest geven na een verzoek van Laka hiertoe.
Het plan van de overheid is om kernafval over een eeuw ondergronds op te slaan in een klei- óf in een zoutlaag. COVRA is verplicht om de kosten voor die eindberging nu al in rekening te brengen bij de producenten van radioactief afval. Uit de door Laka opgevraagde stukken blijkt dat COVRA voor die rekening sinds 2018 de kostenraming voor eindberging in klei gebruikt. Daarmee sorteert de kernafvalverwerker, zonder enig overleg, voor op een besluit hierover van de overheid.Na een uitspraak van de Raad van State, valt de COVRA onder de Wet open overheid. Op grond van dit nieuw verworven recht heeft Laka begin juli (via het ministerie) de COVRA verzocht om informatie over de kostenraming van de geologische eindberging vrij te geven. Eind vorig jaar heeft het ministerie van IenW summiere informatie (2 excel-sheets en 1 rapport) vrijgegeven. Laka wacht nog op vrijgave van documenten door het ministerie van Financiën.
Uit de vrijgegeven spreadsheets blijkt dat COVRA voor haar kostenraming uit is gegaan van de OPERA 'Safety case' voor een eindberging in klei. Zo'n eindberging, kost, volgens de schatting uit 2017, € 2,6 miljard. Omdat COVRA volgens de raming, vanaf het jaar 2110, 69 jaar nodig zou hebben om de die eindberging helemala te vullen en in het jaar 2180 af te kunnen sluiten, kon COVRA dat bedrag disconteren tot 2,1 miljard.
Artikel gaat verder onder vrijgegeveven tabblad 'Kostenschatting for safety case tabblad cost and margings in time'
Op dit moment legt de toezichthouder ANVS juist de laatste hand aan een kader voor toezicht op COVRA's tarieven voor eindberging. In het concept-kader had de ANVS nog opgenomen de berekening van de kosten voor eindberging als 'vaststaand' te beschouwen. Als nu te zijner tijd het kernafval van Borssele toch niet in een kleilaag wordt geborgen, en het kostenplaatje navenant anders is, dan draait de belastingbetaler op voor het verschil. En dat het niet denkbeeldig is dat het dan duurder wordt blijkt uit het feit dat de geraamde 2,05 miljard in Europa helemaal onderaan in de bandbreedte voor kostenramingen voor een eindbergingen staat. Alleen landen zónder kerncentrales denken goedkoper uit te zijn.