#scienco — Public Fediverse posts
Live and recent posts from across the Fediverse tagged #scienco, aggregated by home.social.
-
Mi konkludas, ke homoj pensas. Aŭ eble ili simple estas malfortaj. Almenaŭ ses el ili, kio jam estas sufiĉe bona specimeno de la homaro. Ĉiuokaze, danke al via kontribuo, scienco nun estas multe pli matura, ol kiom ĝi estis antaŭe. Dankon! :gutkato_sciencisto:
-
🎉 Antaŭ 390 jaroj naskiĝis Johann Joachim Becher (1635–1682) — unu el la plej fascinaj mensoj de la 17-a jarcento!
Li estis ĉio samtempe: ekonomiisto, sciencisto, verkisto, instruisto, reformisto. Liaj ideoj pri laboro, scio kaj progreso estis vere antaŭ sia tempo — kaj restas mirige aktualaj ankaŭ hodiaŭ.
📚 Legu la artikolon en MONATO:
👉 https://www.monato.be/2010/010141.php#Becher #Historio #Scienco #Ekonomio #Inspiro #Kulturo #MONATO #Esperanto #17aJarcento #Pensulo #LingvoInternacia #Monato @monato
-
“Inter la plej esplorindaj esperantistoj elstaras la pacismaj inistoj.”
Sylvie Flammarion ne estis nur la edzino de fama astronomo – ŝi estis voĉo por paco, scienco kaj virinaj rajtoj en epoko kiam tio ne estis evidenta. Kaj ŝi ligas ĉion ĉi al Esperanto.Leginda artikolo en @monato pri virino kies kontribuoj ne forgesiĝu:
🔗 https://www.monato.be/2020/012594.php#Esperanto #Inismo #Historio #Scienco #Pacismo #VirinojEnScienco #Astronomio #Monato
-
La plej forta suna ŝtormo malkovrita ĝis nun okazis en 12350 AKE, laŭ esploristoj el Finlando. La raporto priskribis ĝin kiel tiel forta, ke ĝi kreus tutteran ĥaoson, se ĝi okazus hodiaŭ, kaj estis multoble pli forta ol iu mezurita per niak modernaj satelitoj. Kiel ili scias ĉi tio? Legi pri ĝi:
https://spaceweather.com/archive.php?view=1&day=22&month=05&year=2025
Aliaj tiel nomataj eventoj Miyake okazis en 664-663 AKE, 774 KE, 993 KE, 5259 KE, 7176 KE.
[KE = komuna erao, aŭ post Kristo] -
Vidita de la Tero, luna eklipso, iĝas de la Luno suna eklipso.
https://mashable.com/article/firefly-blue-ghost-moon-lander-eclipse-photo
-
Sepioj estas tre lertaj bestoj. Ili povas kamufli sin en diversaj manieroj depende de la ĉasada strategio uzata je la fojo. Krom povi ŝanĝi sia formo, ilia haŭto havas tri niveloj, en ĉiu de kiu la ĉeloj povas rapide modifi la koloron kaj helecon donante vastan spektron de efektoj, ĉiujn ili elekto laŭ cirkonstancoj kaj strategio kontraŭ la predo. La ekstera per pigmentoj, la dua per ŝanĝo de lumondlongo, kaj la tria per travideblo.
(angle) https://arstechnica.com/science/2025/02/crafty-cuttlefish-vary-their-camouflage/
-
Domaĝe. Rokoj en la norda parto de Kebekio, Kanado, estas inter la plej maljunaj sur la Tero, sed nun la lokaj inuitoj aŭtoritatoj fermis aliron al ili, pro senrespondecaj avaraj vandaloj, kiuj uzis ŝovelmaŝinojn por eltiri grandan kvanton por vendi, do estis detruanta la aspekton kaj valoron de la rokoj. Nun ni ne povas science esplori ĉi tiujn gravajn ŝtontavolojn.
https://www.sciencemagazinedigital.org/sciencemagazine/library/item/07_february_2025/4250617/
[Bedaŭrinde malantaŭ abonmuro]
-
Kiel sekura estas nia elektronika civilizacio? Kiel ofte okazas eventoj Miyake? Ili montriĝas per levita radioaktiveco en arbringoj, kaŭzitaj preskaŭ certe per erupciaĵoj el la suno de signifaj kvantoj de ŝargitaj partikloj, kaj pli ekzemploj estas trovataj daŭre. Ili eble okazos pli ofte ol antaŭe imagite. Informo pri dendrokronologio (arbringesploro) ĉe: https://spaceweather.com/archive.php?view=1&day=31&month=01&year=2025
#Miyake #kosmoradioj #astronomio #fiziko #scienco -
Biologia diverseco dependas de ne nur la nombro de specioj, sed ankaŭ la grado de diverseco ene en specio, kaj la dua malkreskas, laŭ lastatempa studo. Unu kialo estas ke homaro malhelpas popolojn de bestoj miksi per faraĵoj kiuj apartigi unu grandan lokon en kelkajn malgrandajn lokojn kie specio povas ekzisti, ekz. per konstrui vojojn, barilojn, aŭ senarbigo.
https://www.science.org/content/article/wide-range-earth-s-species-are-showing-decline-diversity?et_rid=1098093062&et_cid=5512320
#diverseco #biologio #scienco -
Ĉiu vivaĵo dependas de lumo, tra la manĝoĉeno al la unuĉelaj fotosintezantaj planktonoj. Kiom da fotonoj ili bezonas? En la Arkto fotosintezo povas funkcii ĉe aŭ tre proksime al la teoria minimuma nombro da fotonoj, malkovris lastatempa studo. La procezo rekomencas en la printempo tuj post kiam la malplej granda kvanto de lumo revenas, do iel la algaj ĉeloj devas subteni la biologian maŝinaron dum la plej malhela parto de la vintro.
https://www.quantamagazine.org/how-does-life-happen-when-theres-barely-any-light-20250129
#fotosintezo #biologio #scienco -
Blua fulmo el lavango registrita unuafoje. Estas iom da dubo pri kiel tia okazas, sed bonaj teorioj ekzistas, probable pro triboluminesko el rompado de glacikristaloj.
https://spaceweather.com/archive.php?view=1&day=26&month=11&year=2024
-
Mi nun estas fervora subtenanto de la »kvazaŭ-plata Tero« ideo. :gutkato_sciencisto:
T.e., mi cedas ke nia planedo ne estas plata… sed mi opinias, ke neniu prizorgu, kaj ke se oni prizorgas matematikon aŭ sciencon aŭ vojigadon, simple malatentu la neplatecon. Plifacilas kalkuli kun plata tero, ĉu ne?
Eble viaj kalkuloj *iom* malpravos. Kiu prizorgas? :gutkato_ebrieta:
#lang_eo #scienco #plata_tero #tero -
Mobilizado kaj dizerto
https://rizomatica.noblogs.org/2024/07/mobilizado-kaj-dizerto/
Artikolo origine publikigita en numero #6 de Rizomatica.
de M. Minetti“Se la metarakontoj de la deknaŭa-dudeka jarcento estus kristanismo, la klerismo kaj socialismo; tiuj kiuj aperas en la tria jarmilo estas sciencisma novpozitivismo, novliberala ekonomi
#Rassegna #dizerto #ekonomio #geopolitik #imperiismo #milito #mobilizado #naciismo #novfaismo #novkoloniismo #pacon #scienco #tutmondio
-
CW: Karna produkto
2/2
Ĉu ĉi tio estas bona novaĵo por la centoj da milionoj da homoj, kiuj ne havas sufiĉe por manĝi?
Aŭ ĉu tio estas ankoraŭ alia agado de sorĉisto-metilernanto?..
https://www.sciencealert.com/scientists-invent-new-hybrid-food-by-growing-beef-inside-grains-of-rice(Dank' al @rayckeith ! )
#manĝaĵo #proteinoj #malnutrado #malsato #agrikulturo #scienco #scienca #esplorado #brutaro #rizo #subnutrado #SciencaFikcio #nutrado #invencio #esperanto #lang_eo #Gazetaro #media #science #research #agriculture #PAM #ScienceAlert #scientisto #bredado
-
CW: Karna produkto
Koreaj sciencistoj ĵus inventis novan specon de hibrida manĝaĵo, konsistanta el bova graso kaj muskolĉeloj integritaj en kultivitajn rizgrajnojn. La procezo estas evidente multe pli malmultekosta kaj multe malpli karbonintensa ol brutbredado. Ĝis nun la tekniko estas ankoraŭ en sia infanaĝo, sed ĝi ŝajnas promesplena.
.... 1/2#esperanto #lang_eo #scienco #nutrado #agrikulturo #malsato #scienca #rizo #bovo #subnutrado #brutbredado #bredado #invencio #sciencaFikcio #esplorado
-
#esperanto #EsperantaPodkasto #EsperantajPodkastoj #radio #podkasto #KernPunkto #lang_eo #scivolemo #scivolemoj #scivolema #scienco #afriko #malkovro #scio #scioj
Tiu ligilo timigas min.
"Kern punkto punkto punkto info."😅
-
Podkasto de la tago
[kern.punkto] Lingvaj esploroj en #afriko #kernPunkto
https://podcastaddict.com/kernpunkto/episode/170117924
#Rakontoj pri la praktiko de #esplorado de #afrikajlingvoj
Nia ĉi-epizoda gasto estas lingvosicencistino kiu science surloke esploris lingvojn de specifa regiono de #Angolo. Ni ekscias, kiel tiuj esploroj surlokaj en la praktiko funkcias. Kiel oni intervjuas la parolantojn, distingas variantojn de la lingvoj, ke – ankaŭ grava demando – kiel oni surloke vojaĝas. -
Inter miaj gesekvantoj estas averaĝe preskaŭ 85% kiuj pensas, ke zebroj estas blankaj kun nigraj strekoj. Ili malĝustas.
Kial mi diras tion?
Eniru en https://www.spreaker.com/show/auskultu -
Organizo de staĝoloko kunfarejo.org/?p=5305 Ĉu iu el vi havas ideon kiu povus helpi pri tio? Ĉu vi konas iun firmaon aŭ helpkapablan homon? Skribu al Tomanjo #ekonomia #inĝeniera #scienco
-
Saluton karaj!
Mi legis, ke inaj balenoj ne nur ofte kuniras kun amikinoj, kun kiuj ili interkonsentas, sed ankaŭ kapablas trovi ilin en la vasta oceano.
🐳 🐋 🐳 🐋 🐳 🐋 🐳 🐋
Ĉi tiu konduto estas unika al inaj balenoj kaj montras, ke ili havas fortajn sociajn ligojn. Krome, tiuj, kiuj havas amikinojn, tendencas esti pli sanaj kaj havi pli da idoj.
Ĉu vi povas konkludi ion pri ĝi?
-
Sal! 😃
Ĉu vi scias ke ekzistas birdo kiu povas kuri tiel rapide kiel 70 km/h? Tio estas la struto. Ĝi havas longajn kaj fortajn krurojn kaj flugilojn por manovri dum kuro. Ĝi povas atingi altecon de ĝis 2.75 metroj kaj pezon de ĝis 180 kg. Ĝia rapideco estas bazita sur siaj kruroj kaj flugiloj. Ĝi havas flugilojn ankaŭ por impulzi sin aŭ teni ekvilibron dum kuro, kaj por defendi sin.
Ĉu vi konas birdon pli rapidan ol la struto?
-
Saluton karaj!
Hodiaŭ estas la 350a datreveno de la malkovro de Rea, saturna saturnano.
🎂 🥳
https://eo.wikipedia.org/wiki/Reo_(luno)
Tiu malkovro estis super gravega, ĉar ni pli bone komprenis la sunsistemon kaj la movadojn de la planedoj. Kaj ĝi helpis al ni kompreni kion estas en la sunsistemo kaj faris la pordon al novaj malkovroj. Kaj tio kondukis al la teorio de Kepler.
Do, tiu malkovro estis grandega kaj havis grandan efikon al la scienco. Kion vi pensas?
-
Iam studento demandis min ĉu bestoj havas nocion de tempo.
Mi certas, ke la respondo estas jes Sed la nocio de tempo inter bestoj varias. Kelkaj, kiel birdoj, povas adapti sian konduton al cikloj de la tago kaj sezonoj, dum aliaj, kiel insektoj kaj fiŝoj, montras pli rektan respondon al signaloj en ilia medio, kiel cirkadiaj ritmoj influitaj de lumo kaj temperaturo.
🐥 🐧 🐞 🕷️ 🐠
Kion vi pensas pri tio?
Alia demando estus: "Kio estas la signifo de 'nocio de tempo'?
-
La origino de la vivo sur la Tero estas kompleksa kaj ankoraŭ ne plene komprenata demando en scienco. Teorioj inkludas ke ĝi devenis de simplaj kemiaj reakcioj en la oceanaj marniveloj aŭ ke ĝi estis transportita al la Tero de aliaj korpoj en la kosmo. Ĝi estas daŭranta kampo de esploro. Ĉu vi havas ideojn pri kiel la unuaj formoj de vivo povus esti originintaj sur la Tero? 🤔 #origindelavida #scienco #teorioj
-
[Intervjuo] Galaksioj kaj nigraj truoj kun Janjo Suna
https://www.youtube.com/watch?v=i_dTdiahJxY
#DroLoĉjo #Esperanto #intervjuo #scienco #jutubo #video #youtube