home.social

#leonxiv — Public Fediverse posts

Live and recent posts from across the Fediverse tagged #leonxiv, aggregated by home.social.

fetched live
  1. Co mówi nam pierwsza encyklika Leona XIV?

    Bez względu na wyznanie, pierwszą encyklikę Leona XIV powinien przeczytać każdy, kto korzysta i żyje w świecie technologii. Dlaczego?

    Ten artykuł pochodzi z archiwalnego iMagazine 7/2026

    Czym jest ten dokument i dlaczego robi wrażenie?

    25 maja 2025 roku Watykan opublikował „Magnifica Humanitas” – „Wspaniałe człowieczeństwo” – pierwszą encyklikę papieża Leona XIV. Data nie jest przypadkowa: papież podpisał ją 15 maja, dokładnie w 135. rocznicę „Rerum Novarum” Leona XIII, który odpowiadał na rewolucję przemysłową XIX wieku. Leon XIV robi to samo, tyle że wobec rewolucji cyfrowej i AI.

    To encyklika bezprecedensowa z kilku powodów. Po raz pierwszy w historii papież osobiście uczestniczył w watykańskiej konferencji prasowej towarzyszącej publikacji dokumentu kościelnego. Zrobił to, stojąc obok Christophera Olacha – współzałożyciela Anthropica, firmy tworzącej Claude’a. Watykaniści są zgodni: pierwsza encyklika wyznacza priorytety całego pontyfikatu, a Leon XIV wybrał wpływ AI na człowieka.

    Nie AI, lecz człowiek w epoce AI

    Wbrew pozorom tytuł „Wspaniałe człowieczeństwo” mówi wszystko. Encyklika nie jest technicznym komentarzem do modeli językowych – to filozoficzny i antropologiczny manifest. Centralnym pytaniem jest:

    Kim stajemy się w świecie zdominowanym przez algorytmy?

    Papież nie boi się zbuntowanych maszyn z filmów science-fiction. Jego obawa jest bardziej przyziemna i przez to bardziej przerażająca: że człowiek upodobni się do maszyny – że kultura algorytmiczna sprowadzi naszą podmiotowość do danych, nawykowych reakcji i łatwych do przewidzenia zachowań, zabijając zdolność do samodzielnego myślenia, wyborów moralnych i autentycznych relacji. AI, pisze Leon, może uśpić to, co w nas najważniejsze.

    Technologia: ani zło, ani zbawienie

    Leon XIV nie jest „antyszczepionkowcem cyfryzacji”. Papież wprost pisze, że technologia może leczyć, łączyć, wychowywać i chronić wspólny dom. Jednocześnie dodaje, że nie jest neutralna – przyjmuje oblicze tych, którzy ją projektują, finansują i regulują. Technologia jest głęboko ludzką działalnością, wpisaną w historię autonomii człowieka, ale dziś jej potęga i wszechobecność wnikają w tkankę codzienności w sposób, który wymaga twardych ram etycznych.

    Osią narracyjną encykliki jest biblijna metafora: albo budujemy nową wieżę Babel (technologia narzucana, dzieląca, nieprzejrzysta, służąca monopolom), albo odbudowujemy Jerozolimę – miasto zbudowane przez wspólnotę, przez konsultacje, przez małe wytrwałe akty solidarności. Wieża Babel to algorytmy mediów społecznościowych podbijające emocje. Jerozolima to współpraca w imię wspólnego celu.

    Monopole, kolonializm cyfrowy i prawa pracowników

    Tu papież jest naprawdę ostry – i jak komentuje publicysta Tomasz Terlikowski – to wynika wprost z jego biografii: Leon XIV większość pracy duszpasterskiej spędził w Peru i doskonale wie, jak wielkie korporacje działają w krajach Globalnego Południa.

    Encyklika mówi wprost o nowych formach niewolnictwa. Własność danych nie może być powierzona wyłącznie podmiotom prywatnym. Gdy władza koncentruje się w nielicznych rękach, staje się nieprzejrzysta i wymyka spod kontroli. AI powiela i wzmacnia władzę tych, którzy już mają zasoby i dane. Obecny model to zdaniem papieża cyfrowy kolonializm – zamiast przejmowania terytoriów i ludzi, przejmuje się dane zdrowotne, profile epidemiologiczne, mapy genetyczne.

    Leon wzywa też do wzmacniania związków zawodowych w erze automatyzacji, bo bez tego grozi „większe ubóstwo i większe nierówności z rzeszą wykluczonych otoczonych przez maszyny”.

    Broń autonomiczna: twarda granica

    Kościół od 2013 roku krytykuje autonomiczne systemy bojowe i wzywa do globalnego moratorium. W encyklice Leon idzie dalej:

    „Nie istnieje żaden algorytm, który mógłby uczynić wojnę moralnie dopuszczalną”.

    Jeśli algorytm podejmuje decyzje o życiu i śmierci, a człowiek jedynie zatwierdza je w ułamku sekundy – nie ma już mowy o podmiotowości moralnej. Ktoś stworzył system, ktoś go zatwierdził, ktoś użył: odpowiedzialność nie znika tylko dlatego, że zastąpiono człowieka kodem.

    Tu pojawia się wyraźna aluzja do konfliktu Anthropica z Pentagonem – firma odmówiła dostarczania modeli do automatyzacji pola walki, podczas gdy OpenAI skwapliwie to miejsce zajął.

    Transhumanizm i posthumanizm: nie tędy droga

    Encyklika krytykuje nurty obiecujące człowiekowi wzmocnienie technologią lub fuzję z maszyną. Z perspektywy chrześcijańskiej ból, cierpienie, starzenie się i śmierć są immanentnie wpisane w człowieczeństwo – i papież twierdzi, że próba ich eliminacji to w istocie antyhumanizm. Cielesność jest integralną częścią tego, czym jesteśmy – nie można „przerzucić człowieka na twardy dysk”.

    Co ciekawe, Leon powołuje się na Tolkiena – pisarza głęboko katolickiego – i przywołuje słowa Gandalfa o odpowiedzialności za swoją epokę. To celowy gest: odbiera Tolkiena z rąk środowisk technolibertariańskich (Peter Thiel, Palantir), które czyniły z jego twórczości symbol własnej ideologii.

    Ekologia, dezinformacja, rodzina

    Encyklika dotyka też kosztów środowiskowych AI – ogromnego zużycia energii i wody przez centra danych. Papież wzywa do „ekologii komunikacji”: ochrony danych osobowych, przejrzystości algorytmów, wspierania rzetelnego dziennikarstwa i edukacji krytycznej wobec technologii. Rodzice, zauważa Leon, nie są w stanie samodzielnie opierać się modelom biznesowym żyjącym z uwagi – państwo musi ich wspierać regulacjami dostępu do usług cyfrowych.

    Kto stał za encykliką?

    Obok Olacha z Anthropica kluczowe role odegrali: kardynał Czerny (specjalista od globalnych nierówności), akademiczka Anna Roland z Durham University (która przekonała Watykan, że AI nie da się omawiać bez geopolityki, uchodźców i handlu ludźmi), jezuicka uczona Leo Caldilu Somombo z perspektywą postkolonialną, oraz – postać niemal filmowa – ksiądz Brendan McGuire, irlandzko-amerykański proboszcz z Kalifornii, który zanim założył sutannę był inżynierem w Dolinie Krzemowej i pomagał Anthropicowi pisać „etyczną konstytucję” dla Claude’a.

    Relacje Watykanu z Doliną Krzemową trwają od 2016 roku, kiedy w San Francisco francuski dominikanin ojciec Erik Salobir spotkał się z ludźmi z branży ostrzegającymi przed „poznawczą rewolucją przemysłową”. Od tej pory odbywają się comiesięczne spotkania, „Dialogi Minerwy”, platformy akademickie – i nieustanny soft lobbying bigtechów w Watykanie, bo Meta, Google, Amazon, OpenAI regularnie tłumaczą watykańskim urzędnikom, jak chronią dzieci przed AI.

    Na co to wszystko?

    Terlikowski celnie podsumowuje: encyklika nie jest pisana po to, by nawrócić Sama Altmana. Jest narzędziem dla polityków – szczególnie tych identyfikujących się z myślą chrześcijańską lub widzących podobne zagrożenia, którzy potrzebują intelektualnej i moralnej podstawy do działania. Jeśli pod jej wpływem skuteczniej opodatkuje się globalne korporacje, zawalczy o godziwe wynagrodzenia dla pracowników platform, przywróci człowieka tam, gdzie dziś decyduje algorytm – to będzie zmiana na lepsze.

    Finalne wezwanie Leona XIV to: rozbroić AI – nie zniszczyć, nie zakazać, ale wyrwać z logiki zbrojnej rywalizacji i monopoli, a uczynić ją przedmiotem debaty i sprzeciwu, przywrócić wielości ludzkich kultur.

    „Rozbroić nie znaczy wyrzeknąć się panowania nad tym, co ludzkie. Znaczy wyzwolić je spod monopoli i uczynić przestrzenią przyjazną ludziom”.

    Warto przeczytać w całości, a jeśli szukacie przystępnego skrótu – polecam ten odcinek podcastu Techstorie.

    #encyklika #felieton #Kołacz #LeonXIV #omówienie #Papież #papieżLeonXIV #recenzja #wiara
  2. « La politique a pour mission d’orienter les dynamiques économico-technologiques vers le bien commun »

    In Magnifica Humanitas, §§ 72, 169 et 163.

    C’est tellement éloigné de ce qu’on observe ou des actes populistes des prétendants aux responsabilités du pays !
    #politique #leonxiv

  3. « La politique a pour mission d’orienter les dynamiques économico-technologiques vers le bien commun »

    In Magnifica Humanitas, §§ 72, 169 et 163.

    C’est tellement éloigné de ce qu’on observe ou des actes populistes des prétendants aux responsabilités du pays !
    #politique #leonxiv

  4. « La politique a pour mission d’orienter les dynamiques économico-technologiques vers le bien commun »

    In Magnifica Humanitas, §§ 72, 169 et 163.

    C’est tellement éloigné de ce qu’on observe ou des actes populistes des prétendants aux responsabilités du pays !
    #politique #leonxiv

  5. « La politique a pour mission d’orienter les dynamiques économico-technologiques vers le bien commun »

    In Magnifica Humanitas, §§ 72, 169 et 163.

    C’est tellement éloigné de ce qu’on observe ou des actes populistes des prétendants aux responsabilités du pays !
    #politique #leonxiv

  6. europesays.com/afrique/148550/ À Lampedusa, Léon XIV exhorte l’Europe à agir davantage pour protéger les migrants #Europe #LéonXIV

  7. #LéonXIV à #Lampedusa, une visite riche en symboles et un appel à « protéger les migrants »
    Treize ans après son prédécesseur, François, le pape s’est rendu, samedi, sur la petite île italienne devenue le symbole du drame des migrants morts en tentant de traverser la Méditerranée. Pour le pontife américain, le choix de venir à Lampedusa le jour où les #EtatsUnis de #DonaldTrump célèbrent les 250 ans de leur indépendance était déjà un message.

    Par #OlivierBonnel (Rome, correspondance) #LeMonde #usa
    lemonde.fr/international/artic

  8. #LéonXIV à #Lampedusa, une visite riche en symboles et un appel à « protéger les migrants »
    Treize ans après son prédécesseur, François, le pape s’est rendu, samedi, sur la petite île italienne devenue le symbole du drame des migrants morts en tentant de traverser la Méditerranée. Pour le pontife américain, le choix de venir à Lampedusa le jour où les #EtatsUnis de #DonaldTrump célèbrent les 250 ans de leur indépendance était déjà un message.

    Par #OlivierBonnel (Rome, correspondance) #LeMonde #usa
    lemonde.fr/international/artic

  9. #LéonXIV à #Lampedusa, une visite riche en symboles et un appel à « protéger les migrants »
    Treize ans après son prédécesseur, François, le pape s’est rendu, samedi, sur la petite île italienne devenue le symbole du drame des migrants morts en tentant de traverser la Méditerranée. Pour le pontife américain, le choix de venir à Lampedusa le jour où les #EtatsUnis de #DonaldTrump célèbrent les 250 ans de leur indépendance était déjà un message.

    Par #OlivierBonnel (Rome, correspondance) #LeMonde
    lemonde.fr/international/artic

  10. #LéonXIV à #Lampedusa, une visite riche en symboles et un appel à « protéger les migrants »
    Treize ans après son prédécesseur, François, le pape s’est rendu, samedi, sur la petite île italienne devenue le symbole du drame des migrants morts en tentant de traverser la Méditerranée. Pour le pontife américain, le choix de venir à Lampedusa le jour où les #EtatsUnis de #DonaldTrump célèbrent les 250 ans de leur indépendance était déjà un message.

    Par #OlivierBonnel (Rome, correspondance) #LeMonde #usa
    lemonde.fr/international/artic

  11. #LéonXIV à #Lampedusa, une visite riche en symboles et un appel à « protéger les migrants »
    Treize ans après son prédécesseur, François, le pape s’est rendu, samedi, sur la petite île italienne devenue le symbole du drame des migrants morts en tentant de traverser la Méditerranée. Pour le pontife américain, le choix de venir à Lampedusa le jour où les #EtatsUnis de #DonaldTrump célèbrent les 250 ans de leur indépendance était déjà un message.

    Par #OlivierBonnel (Rome, correspondance) #LeMonde #usa
    lemonde.fr/international/artic

  12. Léon XIV rend hommage aux migrants morts en Méditerranée et envoie un message à l’UE

    vid.freedif.org/w/2JFuZad6JofX

  13. Léon XIV rend hommage aux migrants morts en Méditerranée et envoie un message à l’UE

    vid.freedif.org/w/2JFuZad6JofX

  14. Léon XIV rend hommage aux migrants morts en Méditerranée et envoie un message à l’UE

    vid.freedif.org/w/2JFuZad6JofX

  15. Léon XIV rend hommage aux migrants morts en Méditerranée et envoie un message à l’UE

    vid.freedif.org/w/2JFuZad6JofX

  16. Léon XIV rend hommage aux migrants morts en Méditerranée et envoie un message à l’UE

    vid.freedif.org/w/2JFuZad6JofX

  17. 🌍 ■ El papa León XIV le manda un mensaje a Trump sobre la importancia de los migrantes en la historia de EEUU ■ El pontífice ha destacado que el crecimiento del país "es también gracias al sacrificio de hombres y mujeres procedentes de todas las partes del mundo".
    huffingtonpost.es/global/el-pa

    #global #eeuu #donaldtrump #leonxiv

  18. 🌍 ■ El papa León XIV le manda un mensaje a Trump sobre la importancia de los migrantes en la historia de EEUU ■ El pontífice ha destacado que el crecimiento del país "es también gracias al sacrificio de hombres y mujeres procedentes de todas las partes del mundo".
    huffingtonpost.es/global/el-pa

    #global #eeuu #donaldtrump #leonxiv

  19. 🌍 ■ El papa León XIV le manda un mensaje a Trump sobre la importancia de los migrantes en la historia de EEUU ■ El pontífice ha destacado que el crecimiento del país "es también gracias al sacrificio de hombres y mujeres procedentes de todas las partes del mundo".
    huffingtonpost.es/global/el-pa

    #global #eeuu #donaldtrump #leonxiv

  20. 🌍 ■ El papa León XIV le manda un mensaje a Trump sobre la importancia de los migrantes en la historia de EEUU ■ El pontífice ha destacado que el crecimiento del país "es también gracias al sacrificio de hombres y mujeres procedentes de todas las partes del mundo".
    huffingtonpost.es/global/el-pa

    #global #eeuu #donaldtrump #leonxiv

  21. 🌍 ■ El papa León XIV le manda un mensaje a Trump sobre la importancia de los migrantes en la historia de EEUU ■ El pontífice ha destacado que el crecimiento del país "es también gracias al sacrificio de hombres y mujeres procedentes de todas las partes del mundo".
    huffingtonpost.es/global/el-pa

    #global #eeuu #donaldtrump #leonxiv

  22. europesays.com/ch-fr/204391/ « Un affront au peuple de Dieu » : à Écône, la stupeur après les excommunications et les menaces du pape envers la Fraternité Saint Pie X #LéonXIV #pape #Suisse

  23. Slavoj Žižek: "Lo que ningún político o teórico social ha logrado, la encíclica Magnifica humanitas del Papa León lo hizo de manera insuperable."

    bloghemia.com/2026/07/zizek-at

    #leonxiv #IA #magnificahumanitas

  24. Slavoj Žižek: "Lo que ningún político o teórico social ha logrado, la encíclica Magnifica humanitas del Papa León lo hizo de manera insuperable."

    bloghemia.com/2026/07/zizek-at

    #leonxiv #IA #magnificahumanitas