#فرهنگستان — Public Fediverse posts
Live and recent posts from across the Fediverse tagged #فرهنگستان, aggregated by home.social.
-
فرهنگستان زبان و ادب فارسی واژهٔ #سهمانه را بهجای «شارژ ساختمان» مصوب کرده است.
نسرین پرویزی، معاون گروه واژهگزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی درباره این برابرواژه گفته است:
در واقع شما یک سهم ماهانه میپردازید. بنابراین فرهنگستان آمده است با پسوند «ـانه»، «سهمانه» را برای شارژ ساختمان به تصویب رسانده است. -
ارقام بودجه منتشر شده و مثل هر سال عدهای که از نحوهٔ کار #فرهنگستان هیچ نمیدانند دادشان به آسمان بلند میشود که چرا اینهمه پول را میدهید به حداد عادل تا درازآویز زینتی بسازد و... .
در حالی که اگر به غصه خوردن و خشمگین بودن باشد، باید به این معترض بود که چرا حتی یکصدم از بودجهٔ فرهنگستان هم اختصاص پیدا نمیکند برای بهبود و رفع اشکالات لغتنامهٔ دهخدا؟ لغتنامهای که تا دنیا دنیاست مانندش نخواهد آمد. -
#فرهنگستان یک نشریه دارد به نام «نامهٔ فرهنگستان».
یک کانال تلگرامی بخشی از مجلداتش را جمعآوری کرده است و ظاهراً قصد دارد ادامه هم بدهد. -
از مخالفتهایم با #رسمالخط فرهنگستان بیفاصله نوشتن ترکیبهای عطفیای است که در معنای مَجازی یا اصطلاحی به کار میروند، برای مثال بَرورو، پُروپیمان و... .
اشکالش چیست؟
نادیده گرفتن اصل «سواد و بیاض» در کتابت و در نتیجه دشوارخوان شدن کلمات.در حاشیه: سواد و بیاض یعنی در نظر گرفتن تناسب سیاهی و سفیدی کاغذ که سیاهی در اینجا یعنی همان حروفِ سیاهرنگ روی کاغذ و سفیدی یعنی فاصلهٔ خالی بین آنها.
-
این فایل صوتی گرچه زمانی طولانی دارد و گوش کردن به آن خصوصاً در این ماستودون همینجوری کند چندان هم ساده نیست، اما با همهٔ اینها شنیدنش واقعاً لازم است.
لازم است تا بدانیم #فرهنگستان نه به آن بدبختی است که درازآویز زینتی بسازد و نه به آن منزهی و بی عیب و نقصی است که برخی میپندارند.
فرهنگستان مشکلات کم ندارد. خدماتش هم به #فارسی کم نبوده.
خوب و بدش را باید در کنار هم دید. -
نقدهای بسیار صریح #مَهدی_صالحی به عملکرد #فرهنگستان
-
#فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای واژه #پروفایل معادل فارسی #نماگر را تصویب کرد که بهمعنی نشاندهنده یا نمایانندهٔ کسی است که صفحهای را در فضای مجازی دارد.
من خوشحال میشوم که بر سرِ زبانها بنشیند، اما از طرفی هم بعید میدانم با اقبال جامعه مواجه شود.
نه به این دلیل که معادل نامناسبی است، بلکه به این خاطر که دیر تصویب کردهاند، دیر.کلمهای را که ذهن، گوش و زبان عموم مردم به آن عادت کرده است بهسختی میشود جایگزین کرد.
-
-
مهدیه برآبادی (پژوهشگر گروه واژهگزینی #فرهنگستان):
فرهنگستان دوم واژهٔ همیاری و همیاوری را به جای #فلوشیپ انتخاب کرده بود و ما هم از این واژه استفاده کرده و «نشریاری» را ساختیم.
زمانی که ناشران و نویسندگان کشورهای مختلف دور هم جمع میشوند و دربارهٔ کتاب و نشر گفتوگو میکنند، نوعی تعامل و همیاری میانشان شکل میگیرد و به همین دلیل نشریاری ساخته شد. -
نسرین پرویزی، معاون گروه واژهگزینی #فرهنگستان):
در جلسهٔ شورای واژهگزینی که بیستم اردیبهشت برگزار شد، معادل #نشریاری برای واژهٔ Publishing Fellowship مصوب شد. -
🔸 آیین «پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی» ساعت ۱۰ چهارشنبه ۲۴ اردیبهشتماه ۱۴۰۴، با حضور دانشمندان و استادان عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسی و ادیبان و پژوهشگران زبان و ادبیات فارسی در تالار قلم کتابخانهٔ ملی برگزار میشود.
🔸از دیگر برنامههای فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برگزاری نشستهای تخصصی در روزهای ۲۱ تا ۲۳ اردیبهشتماه است.
🔸شرکت علاقهمندان در این مراسم و نشستهای تخصصی آزاد است.
-
به این مانعهای سنگی (بتنی) در انگلیسی Jersey barrier میگویند که اولین بار در دههٔ ۱۹۵۰ میلادی (دههٔ ۱۳۳۰ خورشیدی) در نیوجرسی برای جدا کردن خطوط در بزرگراهها استفاده شدند.
مصوب #فرهنگستان برای این واژه #سپرسنگ است که به روش ترکیب وصفی مقلوب ساخته شده و اصل آن «سنگِ سپر» بوده است.
-
🎤 نشست «دو دهه فعالیت گروه واژهگزینی باستانشناسی فرهنگستان زبان و ادب فارسی» در خانۀ اندیشمندان علوم انسانی برگزار میشود.
-
#هزارواژه دوم علوم مهندسی:
ﻣﺠﻤﻮﻋه واژهﻫﺎی رایانه و فناوری اطّلاعات، رمز مشترک علوم مهندسی، مخابرات و پست.
برگرفته از فرهنگ واژههای مصوّب #فرهنگستان زبان و ادب #فارسی: -
نسرین پرویزی، معاون گروه واژهگزینی #فرهنگستان:
«در برابر واژهٔ کلین شیت، در سال ۱۳۹۴ واژهٔ گلپاک را به تصویب رساندیم، بهمعنی کسی که دروازهاش تمیز است و گل نخورده است؛ حالا در دورۀ معینی یا در آن بازی خاص دروازهاش پاک است و گلپاک است.» -
#فرهنگستان زبان و ادب #فارسی «صفحهٔ طرفداران» را به عنوان معادل Fan Page مصوب کرد.
-
@F44
ترجیح کلوچک بر کلوچه دو دلیل داشته:
نزدیک بودن واژهٔ معادل از نظر آوایی به اصل واژه. چنانکه میدانید واژهٔ کوکی در زبان انگلیسی ریشه در واژهٔ هلندی «koekje» دارد.دلیل دوم این است که واژهٔ «کلوچک» ریشهٔ سنتی در زبان #فارسی دارد و در برخی مناطق ایران به شیرینیهای کوچک اطلاق میشود. #فرهنگستان با این انتخاب، قصد داشته به این ریشههای سنتی ارج بنهد.
-
مصوب #فرهنگستان برای واژهٔ کوکی کلوچک است، نه کلوچه.
-
-
همایش زبان و خط #فارسی گفتاری
۲۹ و ۳۰ بهمن ۱۴۰۳ در #فرهنگستان برگزار خواهد شد.
-
باورتان میشود وقتی #فرهنگستان واژههای دانشگاه، ارتش، پدافند و دادگستری و خود واژۀ #واژه را ساخت (۵ واژه که اکنون بسیار رایج است) ۵ شخصیت بسیار مشهور و بسیار معتبر از درِ مخالفت وارد شدند و حتا به ریشخند گرفتند؟
در ستایش واژۀ #ماهینگی به جای #قاعدگی:
https://www.asriran.com/fa/news/899012/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%88%D8%A7%DA%98%DB%80-%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D8%A7%DB%8C-%D9%82%D8%A7%D8%B9%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D8%B1%DB%8C%D9%88%D8%AF -
«سبز بُن دار» مستندی است که دربارهٔ زندگی استاد احمد #سمیعی گیلانی مترجم، نویسندهٔ ایرانی و عضو پیوستهٔ #فرهنگستان زبان و ادب فارسی ساخته شده است.
ساخت آن چهار سال به طول انجامیده و ۸ خرداد ساعت ۱۷ در سالن فردوس موزهٔ سینما نمایش داده خواهد شد.در این برنامه منوچهر مشیری، پدرام اکبری، دکتر الوند بهادری و مهرداد فراهانی حضور دارند و دربارهٔ این مستند صحبت خواهند کرد.
«سبز بندار» واژهای ترکیبی به گویش #گیلانی و بهمعنای ریشهٔ درخت است.
-
مصوب #فرهنگستان برای Cyberspace «رایاسپهر» است، نه «رایانهسپهر»!
رایاسپهر یعنی: اینترنت و آنچه به دنیای رقمی (دیجیتال) مربوط میشود.
-
دکتر نازنین خلیلیپور که ویراستار قابلی هستند، نقدی بر ویراست جدید «دستور خط فارسی» نوشتهاند.
پیشنهاد میکنم مطالعهاش کنید.
عنوان مقالهٔ ایشان: «نگاهی به مسئلهٔ دستور خط» -
محمدیان (مدیرکل دفتر تبلیغات و اطلاعرسانی وزارت ارشاد):
دفتر تبلیغات و اطلاعرسانی در راستای پاسداشت، حفظ و صیانت از زبان و #خط #فارسی و بهمنظور اجرای دقیق قانون در نوشتار رسمی تمامی آگهیهای تبلیغاتی چاپی و محیطی، سردرِ اصناف و بستهبندی کالاها در همکاری مشترک با #فرهنگستان زبان و ادب فارسی، نسخهٔ الکترونیکی جدید «دستور خط فارسی» را به تمامی کانونهای آگهی و تبلیغاتی سراسر کشور ابلاغ کرده و نظارت لازم را نیز برای رعایت این دستور خط در اکران و انتشار طرحهای تبلیغاتی اعمال خواهد کرد. -
در ویراست جدید «دستور خط» #فرهنگستان، برای توضیح نویسهٔ #سریاء متأسفانه دقت نکردهاند و خودشان هم از نویسهٔ #همزه استفاده کردهاند.
-
برادرم آمده است تهران.
خواهش کردم «دستور خط فرهنگستان» را برایم از انقلاب بخرد.
شاید فکر کنید مبالغه میکنم، اما حداقل از ۴۰ کتابفروشی پرسیده.
یک نفرشان نداشتهاند! 😞 -
برای ثبت در تاریخ:
دوستانی که در گروه دستور خط #فرهنگستان حضور دارند تخصصشان حوزههایی جز #رسمالخط است و حُسن شهرتشان برای پژوهش در حوزههای دیگر است.
در همین فرهنگستان دانشورانی مانند آقای حمید حسنی حضور دارند که بیش از افراد عضو آن گروه روی دستور #خط کار کردهاند، ولی از دانش آنها استفاده نشدهاست.
هیچیک از افراد عضو آن گروه حتی یک مقالۀ یکصفحهای نیز دربارۀ دستور خط منتشر نکردهاند (و این از جایگاه علمیشان در حوزههای دیگر نمیکاهد).منبع: فرهاد قربانزاده (زبانشناس و ویراستار)
-
«سبز بُن دار» مستندی است که دربارهٔ زندگی استاد احمد #سمیعی گیلانی مترجم، نویسندهٔ ایرانی و عضو پیوستهٔ #فرهنگستان زبان و ادب فارسی ساخته شده است.
ساخت آن چهار سال به طول انجامیده و ۸ خرداد ساعت ۱۷ در سالن فردوس موزهٔ سینما نمایش داده خواهد شد.در این برنامه منوچهر مشیری، پدرام اکبری، دکتر الوند بهادری و مهرداد فراهانی حضور دارند و دربارهٔ این مستند صحبت خواهند کرد.
«سبز بندار» واژهای ترکیبی به گویش #گیلانی و بهمعنای ریشهٔ درخت است.
-
«سبز بُن دار» مستندی است که دربارهٔ زندگی استاد احمد #سمیعی گیلانی مترجم، نویسندهٔ ایرانی و عضو پیوستهٔ #فرهنگستان زبان و ادب فارسی ساخته شده است.
ساخت آن چهار سال به طول انجامیده و ۸ خرداد ساعت ۱۷ در سالن فردوس موزهٔ سینما نمایش داده خواهد شد.در این برنامه منوچهر مشیری، پدرام اکبری، دکتر الوند بهادری و مهرداد فراهانی حضور دارند و دربارهٔ این مستند صحبت خواهند کرد.
«سبز بندار» واژهای ترکیبی به گویش #گیلانی و بهمعنای ریشهٔ درخت است.
-
«سبز بُن دار» مستندی است که دربارهٔ زندگی استاد احمد #سمیعی گیلانی مترجم، نویسندهٔ ایرانی و عضو پیوستهٔ #فرهنگستان زبان و ادب فارسی ساخته شده است.
ساخت آن چهار سال به طول انجامیده و ۸ خرداد ساعت ۱۷ در سالن فردوس موزهٔ سینما نمایش داده خواهد شد.در این برنامه منوچهر مشیری، پدرام اکبری، دکتر الوند بهادری و مهرداد فراهانی حضور دارند و دربارهٔ این مستند صحبت خواهند کرد.
«سبز بندار» واژهای ترکیبی به گویش #گیلانی و بهمعنای ریشهٔ درخت است.
-
«سبز بُن دار» مستندی است که دربارهٔ زندگی استاد احمد #سمیعی گیلانی مترجم، نویسندهٔ ایرانی و عضو پیوستهٔ #فرهنگستان زبان و ادب فارسی ساخته شده است.
ساخت آن چهار سال به طول انجامیده و ۸ خرداد ساعت ۱۷ در سالن فردوس موزهٔ سینما نمایش داده خواهد شد.در این برنامه منوچهر مشیری، پدرام اکبری، دکتر الوند بهادری و مهرداد فراهانی حضور دارند و دربارهٔ این مستند صحبت خواهند کرد.
«سبز بندار» واژهای ترکیبی به گویش #گیلانی و بهمعنای ریشهٔ درخت است.
-
#فرهنگستان برای واژهٔ #ترند برابر #گرایه را پیشنهاد کرد.
-
#فرهنگستان برای واژهٔ #ترند برابر #گرایه را پیشنهاد کرد.
-
#فرهنگستان برای واژهٔ #ترند برابر #گرایه را پیشنهاد کرد.
-
#فرهنگستان برای واژهٔ #ترند برابر #گرایه را پیشنهاد کرد.
-
امروز ۱۱ بهمن است.
با حمایت #فرهنگستان و پس از پیگیریها، در سال ۱۴۰۲، روز ۱۱ بهمن در تقویم مشاغل و حرفهها با نام روز #ویراستار ثبت شد. -
@farooqkz
درج تنوین البته مخالفینی هم دارد، اما نکتهٔ اساسیتری وجود دارد:
دستور خط #فرهنگستان خالی از اِشکال و خطا نیست، اما اغلب (نه همه) صاحبنظران خط برای اینکه به تشتت آراء و نظرات ناخواسته دامن نزنند، خود را ملزم میکنند که از همین دستور خط ناقص تبعیت کنند. -
@farooqkz
دستور خط فرهنگستان درج تنوین را لازم میداند. -
دبیر کارگروه واژههای عمومی گروه واژهگزینی #فرهنگستان زبان و ادب فارسی با بیان اینکه «فرسته» از واژههایی است که توسط مردم ساخته شده است، گفت: این واژه در برابر «سوشیال مدیا پست» ساخته شده است نه «اداره پست».
-
شورای واژهگزینی #فرهنگستان نوواژۀ «فرسته» را در معنای هرگونه محتوایی (متن، عکس، ویدئو) که در فضای مجازی و پیامرسانهای اجتماعی همرسانی میشود، تصویب کرده است.
نکته: دقت کنید که «تصویب» کرده در اینجا یعنی فرهنگستان واژهای را که مَردم به کار میبرند «تأیید» کرده و رسمیت بخشیده است، نه آنکه خودش این برابر (معادل) را ساخته است.
-
دُشواژه که از ترکیب دُش+واژه ساخته شده مصوب #فرهنگستان و برابری برای Tabbo Word است و اینطور تعریف شده:
واژههایی که بیان آنها در نزد قومی به دلایل مذهبی یا رعایت ادب پسندیده نیست.دُش پیشوندی بهمعنای زشت است و در ترکیبِ دشواژه یعنی واژهٔ زشت.
-
معاون واژهگزینی #فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نسرین پرویزی) در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما:
واژهٔ «تیک» که علامتی پرکاربرد در زبان #فارسی است، در گروههای واژهگزینی فرهنگستان بررسی و معادل «هفتک» برای آن انتخاب شد.
شباهت ظاهری علامت «تیک» به عدد ۷ در زبان فارسی، ملاک این معادلگزینی بوده است. به بیان دیگر، فرهنگستان از پسوند «کاف» شباهت استفاده و واژهٔ #هفتک را معادل تیک تصویب کرد.[اصلاح شد] این ساختار، مشابه معادلسازی برای Circumflex است که پیشتر فرهنگستان #هشتک را معادل آن مصوب کرد.
-
@sohrab
«موجپز» گرچه مصوب #فرهنگستان هم هست، اما اولین بار مرحوم نجف دریابندری در «کتاب مستطاب آشپزی» آن را به کار برد.