#paestum — Public Fediverse posts

Wat heet mooi? Architectuur

Een tijdje geleden vroeg ik u te noemen wat u mooi vond uit de Oudheid en omdat de respons me overweldigde, heb ik tot nu toe alleen nog maar over mooie teksten geschreven. Vandaag neem ik u mee langs voorbeelden van architectuur waarop de lezers van deze blog elkaar attenderen. Er zitten verrassende keuzes bij.

Prehistorie

Eén zo’n verrassing was dat vier monumenten uit de Atlantische Prehistorie werden genoemd. Om te beginnen de megalieten van Carnac, weliswaar “strikt genomen geen Oudheid” maar wel zo’n plek waar iemands liefde voor de oude wereld kan ontluiken. Even oud als het spijkerschrift en onze hunebedden zijn de megalieten van Callanish op de Hebriden en de grafheuvel van Newgrange. Skara Brae op de Orkney-eilanden is wat jonger en werd tweemaal genoemd. Dit kleine dorp is opgegraven door niemand minder dan Gordon Childe.

Egypte en het Nabije Oosten

Skara Brae was bewoond in de tijd waarin de Egyptenaren leerden hoe ze piramides moesten bouwen. Iemand noemde het complex van Giza “veel mooier en vooral ontzagwekkender in het echt dan je je kunt voorstellen”. Ook genoemd werd de Kapel van Hetep-hr-achty in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden, die dateert van ongeveer 2200 v.Chr. De Witte Kapel van koning Senusret I, het oudste gebouw dat we kennen uit Karnak, is ruim twee eeuwen jonger. Het Karnakcomplex zelf werd ook genoemd.

Verder werd het Graf van Nacht bij Thebe genoemd, dus niet ver van Karnak, en het praalgraf van Nefertari, de echtgenote van koning Ramses II. Uit dezelfde tijd dateren de tempels van Abu Simbel, terwijl het complex van Philae eeuwen jonger is.

Uit het Nabije Oosten werden alleen Persepolis en Naqš-e Rustam, genoemd: de residentie van de Perzische koningen en vier van hun grafmonumenten. Irak lijdt natuurlijk nogal onder het feit dat het de onverdiende reputatie heeft onbereisbaar te zijn, terwijl het enige museum met echt opvallende architectonisch resten uit Mesopotamië, het Pergamonmuseum, voor de voorzienbare eeuwigheid is gesloten. (Het verbaasde me dat niemand Hattusa noemde.)

Griekenland

We gaan naar Griekenland. Het Minoïsche paleis Kato Zakros op het oostelijke puntje van Kreta werd genoemd (“inclusief de vallei der doden erachter”) en de indrukwekkende muren van Tiryns documenteren de Bronstijd.

Uit de archaïsche tijd werden de tempels van Paestum en de tempels van Agrigento genoemd – de laatste driemaal. Ik had Delfi verwacht, maar u noemde het niet. “Overstelpend indrukwekkend was de eerste aanblik van de Akropolis”, schrijft iemand, en een ander noemt “met name de entree” van de Atheense Akropolis. Een derde noemt speciaal het Erechtheion en een vierde is onder de indruk van het Parthenon, en haalt een mooie herinnering op:

Voor het eerst op 8mm film gezien (rond 1967), terwijl mijn eerste vriendinnetje er met haar zusje onder de strakblauwe hemel tussen de zuilen speelde. Haar vader (beeldhouwer van beroep) liet deze film zien op onze lagere school, en ik besloot dat de Oudheid mijn studiegebied zou worden, ook al moest er een half jaar farmaciestudie aan te pas komen voordat die keuze definitief werd. Toen ik de tempel voor het eerst ‘live’ zag (in 1974) maakte zich een grote ontroering van mij meester.

Ook genoemd: de resten van de school van Aristoteles tussen Vergina en Naoussa (“dichter bij de Griekse Oudheid geraakte ik niet”) en natuurlijk ook de hellenistische stad Petra.

Rome

Een bezoek aan Rome is incompleet zonder fietstocht langs de Via Appia, en gelukkig werd die genoemd. Meer republikeinse architectuur noemde u niet, maar wel het grafveld van Cerveteri, dat tussen de zesde en tweede eeuw in gebruik is geweest. We gaan snel verder naar de augusteïsche monumenten. Twee mensen noemden het theater van Orange, iemand noemde de brug van Mérida (“zooooo lang”) en iemand anders noemde de brug bij Rimini.

Het Gouden Huis van keizer Nero kreeg als commentaar dat het “na de enige gebruiker definitief buiten gebruik werd gesteld”. Dezelfde tijd is gedocumenteerd in de verwoeste stad Herculaneum. Iemand noemde speciaal

een houten trap in Herculaneum, in een simpel burgerhuis. De onderste treden waren nog vrijwel intact, en met elke hogere trede werd het donkerder en meer beschadigd, tot na een trede of acht de trap ophield te bestaan.

Mij ontroeren dit soort details ook altijd, en ik begrijp helemaal waarom iemand “twee keldermuren van een Romeinse stadswoning in Tongeren” noemt. De Pont du Gard bij Nîmes werd genoemd, net als de Romeinse resten bij Arles en het aquaduct van Segovia (“zooooo hoog”). Xanten geeft een “goede indruk van de opbouw van een Romeinse stad”. Aan de andere kant van het Romeinse Rijk: Palmyra.

En dan zijn er de resten uit de tijd van keizer Hadrianus, zoals de Muur van Hadrianus, de Romeinse weg van 124-125 en de haven van Voorburg, de Villa van Hadrianus in Tivoli. Iemand noemde het Pantheon in Rome, en iemand anders noemde het Pantheon in Rome, en weer iemand anders noemde het Pantheon in Rome (“omdat de koepel zo overweldigend perfect is”) en ook was er iemand die het Pantheon in Rome noemde, waar je weliswaar de toeristenmassa weg moet denken. “Maar dat is bij dit gebouw, waar je blik onmiddellijk naar het ‘oog’ in het plafond wordt gedwongen, niet zo heel moeilijk.”

Iemand noemde de tombes van Hierapolis (Pamukkale) en even verderop de stad Afrodisias. Voor mij nieuw waren de catacomben in Pécs, Hongarije, “met een reconstructie van een Romeins graf”.

Late Oudheid

Vier mensen noemden de Hagia Sofia in Istanbul.

Ik legde als negentienjarige sufferd alleen op treinreis het advies van een Iers-Mexicaans-Amerikaans docentenechtpaar naast me neer en bezocht eerste de aanpalende Blauwe Moskee. Tijdens feestje met Turkse studenten kreeg ik allervriendelijkst op m’n falie. Ergo: ik volg gewoon de adviezen en tips op van mensen die wel kijk op kunst en cultuur hebben, en het kwam toch nog goed.

Tot slot noemde iemand het Clonmacnoise-klooster in Ierland, dat even oud is als de Hagia Sofia, en daarmee keren we terug waar we begonnen: in het verre westen, aan de Atlantische Oceaan.

Ik organiseer volgend voorjaar een reis naar Bulgarije. Deze blog kunt u ook volgen via een Whatsapp-kanaal.

Wat heet mooi? Architectuur

Een tijdje geleden vroeg ik u te noemen wat u mooi vond uit de Oudheid en omdat de respons me overweldigde, heb ik tot nu toe alleen nog maar over mooie teksten geschreven. Vandaag neem ik u mee langs voorbeelden van architectuur waarop de lezers van deze blog elkaar attenderen. Er zitten verrassende keuzes bij.

Prehistorie

Eén zo’n verrassing was dat vier monumenten uit de Atlantische Prehistorie werden genoemd. Om te beginnen de megalieten van Carnac, weliswaar “strikt genomen geen Oudheid” maar wel zo’n plek waar iemands liefde voor de oude wereld kan ontluiken. Even oud als het spijkerschrift en onze hunebedden zijn de megalieten van Callanish op de Hebriden en de grafheuvel van Newgrange. Skara Brae op de Orkney-eilanden is wat jonger en werd tweemaal genoemd. Dit kleine dorp is opgegraven door niemand minder dan Gordon Childe.

Egypte en het Nabije Oosten

Skara Brae was bewoond in de tijd waarin de Egyptenaren leerden hoe ze piramides moesten bouwen. Iemand noemde het complex van Giza “veel mooier en vooral ontzagwekkender in het echt dan je je kunt voorstellen”. Ook genoemd werd de Kapel van Hetep-hr-achty in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden, die dateert van ongeveer 2200 v.Chr. De Witte Kapel van koning Senusret I, het oudste gebouw dat we kennen uit Karnak, is ruim twee eeuwen jonger. Het Karnakcomplex zelf werd ook genoemd.

Verder werd het Graf van Nacht bij Thebe genoemd, dus niet ver van Karnak, en het praalgraf van Nefertari, de echtgenote van koning Ramses II. Uit dezelfde tijd dateren de tempels van Abu Simbel, terwijl het complex van Philae eeuwen jonger is.

Uit het Nabije Oosten werden alleen Persepolis en Naqš-e Rustam, genoemd: de residentie van de Perzische koningen en vier van hun grafmonumenten. Irak lijdt natuurlijk nogal onder het feit dat het de onverdiende reputatie heeft onbereisbaar te zijn, terwijl het enige museum met echt opvallende architectonisch resten uit Mesopotamië, het Pergamonmuseum, voor de voorzienbare eeuwigheid is gesloten. (Het verbaasde me dat niemand Hattusa noemde.)

Griekenland

We gaan naar Griekenland. Het Minoïsche paleis Kato Zakros op het oostelijke puntje van Kreta werd genoemd (“inclusief de vallei der doden erachter”) en de indrukwekkende muren van Tiryns documenteren de Bronstijd.

Uit de archaïsche tijd werden de tempels van Paestum en de tempels van Agrigento genoemd – de laatste driemaal. Ik had Delfi verwacht, maar u noemde het niet. “Overstelpend indrukwekkend was de eerste aanblik van de Akropolis”, schrijft iemand, en een ander noemt “met name de entree” van de Atheense Akropolis. Een derde noemt speciaal het Erechtheion en een vierde is onder de indruk van het Parthenon, en haalt een mooie herinnering op:

Voor het eerst op 8mm film gezien (rond 1967), terwijl mijn eerste vriendinnetje er met haar zusje onder de strakblauwe hemel tussen de zuilen speelde. Haar vader (beeldhouwer van beroep) liet deze film zien op onze lagere school, en ik besloot dat de Oudheid mijn studiegebied zou worden, ook al moest er een half jaar farmaciestudie aan te pas komen voordat die keuze definitief werd. Toen ik de tempel voor het eerst ‘live’ zag (in 1974) maakte zich een grote ontroering van mij meester.

Ook genoemd: de resten van de school van Aristoteles tussen Vergina en Naoussa (“dichter bij de Griekse Oudheid geraakte ik niet”) en natuurlijk ook de hellenistische stad Petra.

Rome

Een bezoek aan Rome is incompleet zonder fietstocht langs de Via Appia, en gelukkig werd die genoemd. Meer republikeinse architectuur noemde u niet, maar wel het grafveld van Cerveteri, dat tussen de zesde en tweede eeuw in gebruik is geweest. We gaan snel verder naar de augusteïsche monumenten. Twee mensen noemden het theater van Orange, iemand noemde de brug van Mérida (“zooooo lang”) en iemand anders noemde de brug bij Rimini.

Het Gouden Huis van keizer Nero kreeg als commentaar dat het “na de enige gebruiker definitief buiten gebruik werd gesteld”. Dezelfde tijd is gedocumenteerd in de verwoeste stad Herculaneum. Iemand noemde speciaal

een houten trap in Herculaneum, in een simpel burgerhuis. De onderste treden waren nog vrijwel intact, en met elke hogere trede werd het donkerder en meer beschadigd, tot na een trede of acht de trap ophield te bestaan.

Mij ontroeren dit soort details ook altijd, en ik begrijp helemaal waarom iemand “twee keldermuren van een Romeinse stadswoning in Tongeren” noemt. De Pont du Gard bij Nîmes werd genoemd, net als de Romeinse resten bij Arles en het aquaduct van Segovia (“zooooo hoog”). Xanten geeft een “goede indruk van de opbouw van een Romeinse stad”. Aan de andere kant van het Romeinse Rijk: Palmyra.

En dan zijn er de resten uit de tijd van keizer Hadrianus, zoals de Muur van Hadrianus, de Romeinse weg van 124-125 en de haven van Voorburg, de Villa van Hadrianus in Tivoli. Iemand noemde het Pantheon in Rome, en iemand anders noemde het Pantheon in Rome, en weer iemand anders noemde het Pantheon in Rome (“omdat de koepel zo overweldigend perfect is”) en ook was er iemand die het Pantheon in Rome noemde, waar je weliswaar de toeristenmassa weg moet denken. “Maar dat is bij dit gebouw, waar je blik onmiddellijk naar het ‘oog’ in het plafond wordt gedwongen, niet zo heel moeilijk.”

Iemand noemde de tombes van Hierapolis (Pamukkale) en even verderop de stad Afrodisias. Voor mij nieuw waren de catacomben in Pécs, Hongarije, “met een reconstructie van een Romeins graf”.

Late Oudheid

Vier mensen noemden de Hagia Sofia in Istanbul.

Ik legde als negentienjarige sufferd alleen op treinreis het advies van een Iers-Mexicaans-Amerikaans docentenechtpaar naast me neer en bezocht eerste de aanpalende Blauwe Moskee. Tijdens feestje met Turkse studenten kreeg ik allervriendelijkst op m’n falie. Ergo: ik volg gewoon de adviezen en tips op van mensen die wel kijk op kunst en cultuur hebben, en het kwam toch nog goed.

Tot slot noemde iemand het Clonmacnoise-klooster in Ierland, dat even oud is als de Hagia Sofia, en daarmee keren we terug waar we begonnen: in het verre westen, aan de Atlantische Oceaan.

https://www.europesays.com/it/627217/ Malore mentre nuota in mare: 50enne veronese muore in vacanza. La tragedia sotto gli occhi dei bagnanti #CapaccioPaestum #cilento #Cronaca #CronacaItaliana #CronacaItaliana #IT #Italia #Italy #licinella #News #Notizie #paestum #UltimeNotizie #UltimeNotizieENewsDiOggi #UltimeNotizieItalia #UltimeNotizie #UltimeNotizieEnewsDiOggi #UltimeNotizieItalia #verona

Today's Flickr photo with the most hits: grave goods from the Heroon, Paestum (6th BCE)

#paestum #archaeology #heroes #founders #GraveGoods

Today's Flickr photo with the most hits: grave goods from the Heroon, Paestum (6th BCE)

#paestum #archaeology #heroes #founders #GraveGoods

Today's Flickr photo with the most hits: grave goods from the Heroon, Paestum (6th BCE)

#paestum #archaeology #heroes #founders #GraveGoods

Today's Flickr photo with the most hits: the Temple of Peace, Paestum, Italy.

#peace #temple #archaeology #paestum

Today's Flickr photo with the most hits: the Temple of Peace, Paestum, Italy.

#peace #temple #archaeology #paestum

Today's Flickr photo with the most hits: the Temple of Peace, Paestum, Italy.

#peace #temple #archaeology #paestum

https://www.europesays.com/es/554118/ Davide Ballerini gana en Nápoles y Afonso Eulálio sigue líder del Giro de Italia – Esciclismo #aprovechar #astana #ballerini #cabeza #caida #caotico #Ciclismo #Cycling #davide #Deportes #despues #disputada #ES #España #etapa #final #giro #impuso #Italia #jueves #kilómetros #Lluvia #marcado #Nápoles #paestum #sexta #sobre #Spain #Sports #xds

https://www.europesays.com/it/492128/ Giro d’Italia shock, ciclista urla: “Terroni!” agli spettatori lungo il percorso. E la risposta non è da lord… #AlleanzaVerdiESinistra #campania #Ciclismo #Cycling #FrancescoBorrelli #GiroD'Italia #IT #Italia #Italy #napoli #NoceraInferiore #NotizieFrance #paestum #Sport #Sports #Terroni #vesuvio

https://www.europesays.com/es/551168/ Giro de Italia: Jonas Vingegaard: "En el Blockhaus no hay donde esconderse" – Esciclismo #batalla #bike #blockha #blockhaus #Ciclismo #ciclista #Cycling #danes #declaro #demasiado #Deportes #despues #disputada #donde #el #ES #esconderse #España #esprint #etapa #favoritos #General #giro #hay #Italia #jonas #lease #Nápoles #paestum #resuelta #ser #sexta #Spain #Sports #sufrieron #supuesto #va #vingegaard #visma

https://www.europesays.com/es/551132/ Giro de Italia: Afonso Eulálio: "Vamos día a día, veremos mañana" – Esciclismo #afonso #bahrain #bien #Ciclismo #conservar #Cycling #declaro #Deportes #des #despues #dia #dias #disputada #equipo #ES #España #espero #esprint #etapa #eulálio #giro #Italia #lider #llegar #maglia #maillot #mantener #mas #mi #Nápoles #News #paestum #pudo #puedo #queda #resuelta #rosa #sexta #Spain #Sports #veremos #victorious

Today's Flickr photo with the most hits: the railway station at Paestum.

#railway #paestum #italy #architecture #archaeology

Today's Flickr photo with the most hits: the railway station at Paestum.

#railway #paestum #italy #architecture #archaeology

Today's Flickr photo with the most hits: the railway station at Paestum.

#railway #paestum #italy #architecture #archaeology

Today's poem:

The Ruins of Paestum
- by Sara Teasdale

On lowlands where the temples lie
The marsh-grass mingles with the flowers,
Only the little songs of birds
Link the unbroken hours.

So in the end, above my heart
Once like the city wild and gay,
The slow white stars will pass by night,
The swift brown birds by day.

#paestum #poetry #SaraTeasdale #archaeology

Today's poem:

The Ruins of Paestum
- by Sara Teasdale

On lowlands where the temples lie
The marsh-grass mingles with the flowers,
Only the little songs of birds
Link the unbroken hours.

So in the end, above my heart
Once like the city wild and gay,
The slow white stars will pass by night,
The swift brown birds by day.

#paestum #poetry #SaraTeasdale #archaeology

Today's poem:

The Ruins of Paestum
- by Sara Teasdale

On lowlands where the temples lie
The marsh-grass mingles with the flowers,
Only the little songs of birds
Link the unbroken hours.

So in the end, above my heart
Once like the city wild and gay,
The slow white stars will pass by night,
The swift brown birds by day.

#paestum #poetry #SaraTeasdale #archaeology

Vragen rond de jaarwisseling (1)

Twee weken geleden, op 17 december, nodigde ik u uit om de inmiddels traditionele vragen rond de jaarwisseling te stellen. Ik ontving er vrij veel en zal nu mijn best doen ze te beantwoorden. Er waren betrekkelijk weinig vragen over het “klassieke” deel van de oude wereld, maar daarmee begin ik vandaag wel.

Wat vind je van de trailer van de verfilming van de Odyssee?

Historici hebben geen mening over kunst. Ik heb het n.a.v. de film Redbad al eens uitgelegd. We vragen filmmakers toch ook niet of ze een mening hebben over historische processen?

Is de beroemde schildering van de duiker uit Paestum, gemaakt rond 475 v.Chr., Grieks, Etruskisch of Graeco-Etruskisch?

Je kunt zeggen dat een scheppend kunstenaar autonoom is en uit de diverse tradities neemt wat hij nodig heeft, maar dat roept de vraag op welke tradities dat zijn. En of we die tradities eigenlijk wel kennen, want we kennen uit de Griekse wereld weinig dat hier op lijkt. Ik legde de vraag voor aan Ruurd Halbertsma, die voor het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden een expositie maakte over Paestum. Hij schreef:

De bekende ‘Tombe van de duiker’ blijft een Fremdkörper in de archeologie van Zuid-Italië. Het is tot nog toe de enige gedecoreerde graftombe uit de Griekse periode van Poseidonia/Paestum die we kennen. De twee lange wanden tonen vier ligbedden (klinai), waarop zes symposiasten zijn neergevleid, bezig met muziek, zang en liefkozingen. Een van de korte zijden laat de aankomst (of vertrek?) van de twee andere gasten zien, op de andere korte zijde is een jongen bezig met het uitschenken van de wijn. Op het deksel van de tombe is een naakte jongen afgebeeld, die vanaf een soort duiktoren een duik neemt in het water. Over de interpretatie is al veel inkt gevloeid. Het meest plausibel lijkt mij dat hier de geneugten van de jeugd worden gevierd. De duik als symbool van de overgang van leven naar dood wordt in de literatuur ook vaak genoemd, maar wordt op geen enkele manier gesteund door bijvoorbeeld literaire parallellen met een dergelijke beeldspraak als inhoud.

De beste parallel voor de afbeelding is te vinden in de necropool van Tarquinia, in de Tombe van de Jacht en Visserij, ca. 520-510 v.Chr. Tussen al het jagen en vissen duikt een jongen vanaf een rotspunt de zee in, ook in de Etruskische wandschilderkunst een unicum. Nu hadden de Grieken uit Poseidonia wel contacten met de Etrusken, maar dat waren de Campaanse Etrusken, die aan de overkant van de rivier de Sele woonden. Hun hoofdstad, die onder het huidige Pontecagnano ligt, werd door de Romeinen in de Derde Samnitische Oorlog verwoest. Of het beeld/imago van de duiker in Poseidonia beïnvloed is door een kunstuiting helemaal ten noorden van de Tiber lijkt mij onwaarschijnlijk. Er werd door Grieken én door Etrusken voor het plezier gezwommen en gedoken, zoals jongetjes rondom de Middellandse Zee dat nog steeds doen, zoveel is zeker. En dat plezier zien we terug in de graven, naast de jacht, de muziek, de zang, de wijn en de seks. Kortom, laten we de ‘Tombe van de duiker’ maar gewoon Grieks blijven noemen!

Waren er overeenkomsten tussen Tamuda (in Marokko) als grensgebied en de limesstreek in Nederland?

Zoals zo vaak is het drievoudige antwoord: “ja” en “nee” en “we weten het niet”. Ja, want alle grensgebieden kennen dezelfde problematiek:

• je moet niet ten onrechte welwillende bezoekers buitensluiten
• je moet niet ten onrechte vijandelijke bezoekers toelaten.

Voor de Romeinse wereld geldt hierbij als bijzonderheid seizoenmigratie en nomadisme, thema’s die voor de Nederlandse limes wat onderschat en voor de Maghreb wat overschat lijken te zijn. Tot zo ver het “ja”.

Nee, want de limes langs de Rijn is langs een grote transportader door het vruchtbare vlakke land, terwijl in de Maghreb de vruchtbare gebieden in het voorland liggen, en er bergen zijn.

Tot slot “we weten het niet”. We weten niet of de Romeinen één visie hadden op strategie, die aan alle grenzen dezelfde was, of dat de rijksverdediging steeds werd aangepast aan de omstandigheden. Voor zover ik weet zijn er argumenten voor beide standpunten.

In de Oudheid waren er allerlei, meest ongeschreven rechtssystemen in ons land. Later zijn stedelijk, gewestelijk en nationaal recht ontstaan. Sinds wanneer is er sprake van nationale rechtssystemen en lijkt de ontwikkeling in ons land op die in bijvoorbeeld Duitsland?

Voor zover mij bekend bestonden in het Romeinse Rijk inderdaad vooral ongeschreven rechtssystemen met daarnaast een geschreven traditie, waarvan we niet weten in welke mate die ook het leven reguleerde van gewone Bataven of Nerviërs. Dat geschreven rechtsstelsel is gecodificeerd in Beiroet en later, ten tijde van Justinianus, nog een tweede keer in Constantinopel. Deze Byzantijnse codificatie is rond 1200 in West-Europa ingevoerd en zou, samen met de standaardglossen van Accorso di Bagnolo de standaard zijn voor voor de nationale rechtssystemen.

Let wel: rond 1200 waren er nog geen nationale staten.noot Ik vertik het om dat nieuwe anglicisme “natie-staat” te gebruiken. In de zestiende eeuw streefden de overheden naar eenheid (bijv. de Pragmatieke Sanctie van 1549), maar het verzet van de gewesten tegen deze centralisatiepolitiek was fel. Ik denk dat we in West-Europa pas kunnen spreken van nationale rechtssystemen vanaf pakweg 1800.

Nederland en België waren rond 1830 wel zo’n beetje klaar, maar Duitsland werd pas in 1870 een eenheid, en ik meen te weten dat er pas in 1900 één rechtsstelsel was. In elk geval kon je in het Duitse Rijk tot 1899 een vonnis vragen volgens Romeinse regels.

Wat weten we eigenlijk over Germaanse en Frankische naamgeving voor personen?

Daarover blogde ik hier. (De vragensteller had vervolgvragen die ik niet zo 1-2-3 kan beantwoorden, sorry.)

Waarom bestuderen we de Oudheid? … Waarom heb jij voor de Oudheid gekozen?

Waarom ik dit vak heb gekozen? Stom toeval. Ik had het verkeerde vakkenpakket om nog tropenarts te worden, en toen ik eenmaal was verlost van de militaire dienst, was de inschrijving voor Maatschappijgeschiedenis in Rotterdam al gesloten. Die van Geschiedenis aan de Vrije Universiteit was nog open.

Waartoe dient de wetenschappelijke bestudering? Eén reden is dat dingen in de Oudheid zijn ontstaan die nog steeds het geval zijn, zoals het idee dat je niet én joods én christelijk kunt zijn, en maximaal één godsdienst kunt hebben: dat gaat terug op de implementatie van de Fiscus Judaicus door keizer Domitianus. Als je eenmaal weet dat iets onder specifieke omstandigheden is ontstaan, kun je je er ook van distantiëren. Het staat u vrij tegelijk moslim en katholiek te zijn, daar gaat Domitianus niet langer over. In die zin is oudheidkunde een bevrijdend, emancipatoir vak.

Veel van die “ontstaan-claims” zijn overigens niet sociaalwetenschappelijk en overtuigend te bewijzen. En bovendien is het ontstaan van iets minder belangrijk dan het hedendaagse functioneren. Dus dit is geen heel sterke rechtvaardiging van de bestudering van het tijdperk.

Een tweede, hiermee verwante rechtvaardiging is dat we zo nu en dan antieke ideeën kunnen reconstrueren en spiegelen met de onze. Wat een Aristoteles beweerde over vrouwen, zou in onze tijd ondenkbaar zijn, en roept de vraag op waarom wij zo anders denken.

En dan is er nog het aspect waarop Rens Bod zo vaak attendeert: de modellen waarmee geesteswetenschappers hun onderzoek doen, beschrijven de werkelijkheid niet alleen maar vormen die ook. Ze hebben zélf agency. Ik adviseer iedereen om De vergeten wetenschappen te lezen. Oudheidkundig voorbeeld: de reconstructie van de Indo-Europese taalfamilie schiep het nationalisme in een voor ons herkenbare vorm.

Tot zover de officiële redenen, waarmee de subsidiëring valt te rechtvaardigen. De voornaamste reden is echter een andere: het contact met het verleden is gewoon leuk. Net zoals het bijwonen van het North Sea Jazz festival, een vakantie in Limburg, een bezoek aan Museum Arnhem of het lezen van een roman, behoeft een liefde voor de Oudheid voor het niet-gesubsidieerde deel der mensheid geen rechtvaardiging.

[Morgen meer]

PS

Ik deel altijd petities als oudheidkundige instellingen worden bedreigd, wat zo elke twee à drie maanden gebeurt. Soms pakt het gelukkig goed uit: de Vrije Universiteit in Amsterdam heeft aardwetenschappen (met een belangrijk isotopenlaboratorium) niet beëindigd.

Deze blog, die u ook via het Whatsapp-kanaal kunt volgen, is niet mijn enige activiteit. In het voorjaar organiseer ik een reis naar Bulgarije en een andere reis langs Keltische locaties.

#Paestum - Diabolik arriva a Paestum: un evento che unisce cultura e territorio, portando il mito nel cuore della nostra storia. Un’occasione unica da non perdere!

https://ift.tt/rVoTCwW

🏛️ 𝗣𝗮𝗲𝘀𝘁𝘂𝗺❟ 𝗱𝗼𝗽𝗼 𝟭𝟭 𝗮𝗻𝗻𝗶 𝗱𝗶 𝗮𝘁𝘁𝗲𝘀𝗮❟ 𝗶𝗹 𝗦𝗮𝗻𝘁𝘂𝗮𝗿𝗶𝗼 𝗱𝗶 𝗛𝗲𝗿𝗮 𝗔𝗿𝗴𝗶𝘃𝗮 𝘀𝘂𝗹 𝗦𝗲𝗹𝗲 𝗿𝗶𝗮𝗽𝗿𝗲 𝗮𝗹 𝗽𝘂𝗯𝗯𝗹𝗶𝗰𝗼

🔎 Un nuovo percorso tra archeologia, mito e natura restituisce vita a uno dei luoghi più affascinanti della Magna Grecia. E nell’area sacra emergono tre nuove metope

➡️ Scopri tutti i dettagli su Storie & Archeostorie: https://wp.me/p7tSpZ-bfs

@parcoarcheologicopaestum
#Paestum #Velia #HeraArgiva #Archeologia #SantuarioHera #Sele

https://storiearcheostorie.com/2025/11/27/riapertura-santuario-hera-al-sele-percorso-archeologico/

🏛️ 𝗣𝗮𝗲𝘀𝘁𝘂𝗺❟ 𝗱𝗼𝗽𝗼 𝟭𝟭 𝗮𝗻𝗻𝗶 𝗱𝗶 𝗮𝘁𝘁𝗲𝘀𝗮❟ 𝗶𝗹 𝗦𝗮𝗻𝘁𝘂𝗮𝗿𝗶𝗼 𝗱𝗶 𝗛𝗲𝗿𝗮 𝗔𝗿𝗴𝗶𝘃𝗮 𝘀𝘂𝗹 𝗦𝗲𝗹𝗲 𝗿𝗶𝗮𝗽𝗿𝗲 𝗮𝗹 𝗽𝘂𝗯𝗯𝗹𝗶𝗰𝗼

🔎 Un nuovo percorso tra archeologia, mito e natura restituisce vita a uno dei luoghi più affascinanti della Magna Grecia. E nell’area sacra emergono tre nuove metope

➡️ Scopri tutti i dettagli su Storie & Archeostorie: https://wp.me/p7tSpZ-bfs

@parcoarcheologicopaestum
#Paestum #Velia #HeraArgiva #Archeologia #SantuarioHera #Sele

https://storiearcheostorie.com/2025/11/27/riapertura-santuario-hera-al-sele-percorso-archeologico/

🏛️ 𝗣𝗮𝗲𝘀𝘁𝘂𝗺❟ 𝗱𝗼𝗽𝗼 𝟭𝟭 𝗮𝗻𝗻𝗶 𝗱𝗶 𝗮𝘁𝘁𝗲𝘀𝗮❟ 𝗶𝗹 𝗦𝗮𝗻𝘁𝘂𝗮𝗿𝗶𝗼 𝗱𝗶 𝗛𝗲𝗿𝗮 𝗔𝗿𝗴𝗶𝘃𝗮 𝘀𝘂𝗹 𝗦𝗲𝗹𝗲 𝗿𝗶𝗮𝗽𝗿𝗲 𝗮𝗹 𝗽𝘂𝗯𝗯𝗹𝗶𝗰𝗼

🔎 Un nuovo percorso tra archeologia, mito e natura restituisce vita a uno dei luoghi più affascinanti della Magna Grecia. E nell’area sacra emergono tre nuove metope

➡️ Scopri tutti i dettagli su Storie & Archeostorie: https://wp.me/p7tSpZ-bfs

@parcoarcheologicopaestum
#Paestum #Velia #HeraArgiva #Archeologia #SantuarioHera #Sele

https://storiearcheostorie.com/2025/11/27/riapertura-santuario-hera-al-sele-percorso-archeologico/

🏛️ Alla XXVII Borsa Mediterranea del Turismo Archeologico di Paestum parte la cooperazione tra Siria e Italia. Focus su turismo subacqueo, Grecia e innovazione digitale.

➡️ I dettagli su Storie & Archeostorie: https://wp.me/p7tSpZ-aSc

#Paestum #archeologia #Siria #Italia #ArcheologiaSubacquea #TurismoArcheologico #BMTA2025

https://storiearcheostorie.com/2025/11/03/cooperazione-siria-italia-turismo-archeologico-subacqueo-bmta-2025/

🏛️ Alla XXVII Borsa Mediterranea del Turismo Archeologico di Paestum parte la cooperazione tra Siria e Italia. Focus su turismo subacqueo, Grecia e innovazione digitale.

➡️ I dettagli su Storie & Archeostorie: https://wp.me/p7tSpZ-aSc

#Paestum #archeologia #Siria #Italia #ArcheologiaSubacquea #TurismoArcheologico #BMTA2025

https://storiearcheostorie.com/2025/11/03/cooperazione-siria-italia-turismo-archeologico-subacqueo-bmta-2025/

🏛️ Alla XXVII Borsa Mediterranea del Turismo Archeologico di Paestum parte la cooperazione tra Siria e Italia. Focus su turismo subacqueo, Grecia e innovazione digitale.

➡️ I dettagli su Storie & Archeostorie: https://wp.me/p7tSpZ-aSc

#Paestum #archeologia #Siria #Italia #ArcheologiaSubacquea #TurismoArcheologico #BMTA2025

https://storiearcheostorie.com/2025/11/03/cooperazione-siria-italia-turismo-archeologico-subacqueo-bmta-2025/

🏺 La scoperta archeologica dell'anno? Un misterioso palazzo-labirinto di Creta

✅ Il sito, emerso tra le colline di Papoura, presenta 8 anelli concentrici in pietra e risale alla civiltà minoica, tra ii 2000 e il 1700 a.C.

🏆 Il Premio Palmyra sarà assegnato alla BMTA di Paestum

👉 Leggi l’articolo completo su StorieArcheostorie.com

#BMTA2025 #PremioPalmyra #Archeologia #Creta #Cultura #ScopertaArcheologica #Minoico #Paestum #Palmira #TurismoCulturale #Unite4Heritage

https://storiearcheostorie.com/2025/10/07/premio-palmyra-2025-palazzo-labirinto-papoura-creta/

🏺 La scoperta archeologica dell'anno? Un misterioso palazzo-labirinto di Creta

✅ Il sito, emerso tra le colline di Papoura, presenta 8 anelli concentrici in pietra e risale alla civiltà minoica, tra ii 2000 e il 1700 a.C.

🏆 Il Premio Palmyra sarà assegnato alla BMTA di Paestum

👉 Leggi l’articolo completo su StorieArcheostorie.com

#BMTA2025 #PremioPalmyra #Archeologia #Creta #Cultura #ScopertaArcheologica #Minoico #Paestum #Palmira #TurismoCulturale #Unite4Heritage

https://storiearcheostorie.com/2025/10/07/premio-palmyra-2025-palazzo-labirinto-papoura-creta/

🏺 La scoperta archeologica dell'anno? Un misterioso palazzo-labirinto di Creta

✅ Il sito, emerso tra le colline di Papoura, presenta 8 anelli concentrici in pietra e risale alla civiltà minoica, tra ii 2000 e il 1700 a.C.

🏆 Il Premio Palmyra sarà assegnato alla BMTA di Paestum

👉 Leggi l’articolo completo su StorieArcheostorie.com

#BMTA2025 #PremioPalmyra #Archeologia #Creta #Cultura #ScopertaArcheologica #Minoico #Paestum #Palmira #TurismoCulturale #Unite4Heritage

https://storiearcheostorie.com/2025/10/07/premio-palmyra-2025-palazzo-labirinto-papoura-creta/

🏛️ 𝗕𝗠𝗧𝗔 𝟮𝟬𝟮𝟱: 𝗹𝗮 𝗦𝗶𝗿𝗶𝗮 𝗼𝘀𝗽𝗶𝘁𝗲 𝗱’𝗼𝗻𝗼𝗿𝗲 𝗮𝗹𝗹𝗮 𝗫𝗫𝗩𝗜𝗜 𝗕𝗼𝗿𝘀𝗮 𝗠𝗲𝗱𝗶𝘁𝗲𝗿𝗿𝗮𝗻𝗲𝗮 𝗱𝗲𝗹 𝗧𝘂𝗿𝗶𝘀𝗺𝗼 𝗔𝗿𝗰𝗵𝗲𝗼𝗹𝗼𝗴𝗶𝗰𝗼 𝗱𝗶 𝗣𝗮𝗲𝘀𝘁𝘂𝗺

📅 Dal 30 ottobre al 2 novembre, la Siria sarà ospite d’onore con conferenze, stand e progetti di rinascita culturale.
Un evento unico tra archeologia, turismo culturale e collaborazioni internazionali.

#BMTA2025 #Paestum #Archeologia #TurismoCulturale #Siria #Palmira #UNESCO
@borsa_paestum

https://storiearcheostorie.com/2025/09/30/bmta-2025-paestum-siria-ospite-onore/

🏛️ 𝗕𝗠𝗧𝗔 𝟮𝟬𝟮𝟱: 𝗹𝗮 𝗦𝗶𝗿𝗶𝗮 𝗼𝘀𝗽𝗶𝘁𝗲 𝗱’𝗼𝗻𝗼𝗿𝗲 𝗮𝗹𝗹𝗮 𝗫𝗫𝗩𝗜𝗜 𝗕𝗼𝗿𝘀𝗮 𝗠𝗲𝗱𝗶𝘁𝗲𝗿𝗿𝗮𝗻𝗲𝗮 𝗱𝗲𝗹 𝗧𝘂𝗿𝗶𝘀𝗺𝗼 𝗔𝗿𝗰𝗵𝗲𝗼𝗹𝗼𝗴𝗶𝗰𝗼 𝗱𝗶 𝗣𝗮𝗲𝘀𝘁𝘂𝗺

📅 Dal 30 ottobre al 2 novembre, la Siria sarà ospite d’onore con conferenze, stand e progetti di rinascita culturale.
Un evento unico tra archeologia, turismo culturale e collaborazioni internazionali.

#BMTA2025 #Paestum #Archeologia #TurismoCulturale #Siria #Palmira #UNESCO
@borsa_paestum

https://storiearcheostorie.com/2025/09/30/bmta-2025-paestum-siria-ospite-onore/

🏛️ 𝗕𝗠𝗧𝗔 𝟮𝟬𝟮𝟱: 𝗹𝗮 𝗦𝗶𝗿𝗶𝗮 𝗼𝘀𝗽𝗶𝘁𝗲 𝗱’𝗼𝗻𝗼𝗿𝗲 𝗮𝗹𝗹𝗮 𝗫𝗫𝗩𝗜𝗜 𝗕𝗼𝗿𝘀𝗮 𝗠𝗲𝗱𝗶𝘁𝗲𝗿𝗿𝗮𝗻𝗲𝗮 𝗱𝗲𝗹 𝗧𝘂𝗿𝗶𝘀𝗺𝗼 𝗔𝗿𝗰𝗵𝗲𝗼𝗹𝗼𝗴𝗶𝗰𝗼 𝗱𝗶 𝗣𝗮𝗲𝘀𝘁𝘂𝗺

📅 Dal 30 ottobre al 2 novembre, la Siria sarà ospite d’onore con conferenze, stand e progetti di rinascita culturale.
Un evento unico tra archeologia, turismo culturale e collaborazioni internazionali.

#BMTA2025 #Paestum #Archeologia #TurismoCulturale #Siria #Palmira #UNESCO
@borsa_paestum

https://storiearcheostorie.com/2025/09/30/bmta-2025-paestum-siria-ospite-onore/

Settant'anni di mistero risolti: quei residui nei vasi di bronzo di Paestum non erano grasso degradato, ma miele di 2500 anni fa. Oxford svela come gli antichi Greci offrivano agli dei il simbolo dell'immortalità, e "riscrivono" i rituali sacri della Magna Grecia.

https://www.futuroprossimo.it/2025/07/dai-vasi-greci-di-paestum-emerge-miele-di-25-secoli-fa/

#futuro #futuroprossimo #archeologia #paestum

Settant'anni di mistero risolti: quei residui nei vasi di bronzo di Paestum non erano grasso degradato, ma miele di 2500 anni fa. Oxford svela come gli antichi Greci offrivano agli dei il simbolo dell'immortalità, e "riscrivono" i rituali sacri della Magna Grecia.

https://www.futuroprossimo.it/2025/07/dai-vasi-greci-di-paestum-emerge-miele-di-25-secoli-fa/

#futuro #futuroprossimo #archeologia #paestum

Settant'anni di mistero risolti: quei residui nei vasi di bronzo di Paestum non erano grasso degradato, ma miele di 2500 anni fa. Oxford svela come gli antichi Greci offrivano agli dei il simbolo dell'immortalità, e "riscrivono" i rituali sacri della Magna Grecia.

https://www.futuroprossimo.it/2025/07/dai-vasi-greci-di-paestum-emerge-miele-di-25-secoli-fa/

#futuro #futuroprossimo #archeologia #paestum

Settant'anni di mistero risolti: quei residui nei vasi di bronzo di Paestum non erano grasso degradato, ma miele di 2500 anni fa. Oxford svela come gli antichi Greci offrivano agli dei il simbolo dell'immortalità, e "riscrivono" i rituali sacri della Magna Grecia.

https://www.futuroprossimo.it/2025/07/dai-vasi-greci-di-paestum-emerge-miele-di-25-secoli-fa/

#futuro #futuroprossimo #archeologia #paestum

Settant'anni di mistero risolti: quei residui nei vasi di bronzo di Paestum non erano grasso degradato, ma miele di 2500 anni fa. Oxford svela come gli antichi Greci offrivano agli dei il simbolo dell'immortalità, e "riscrivono" i rituali sacri della Magna Grecia.

https://www.futuroprossimo.it/2025/07/dai-vasi-greci-di-paestum-emerge-miele-di-25-secoli-fa/

#futuro #futuroprossimo #archeologia #paestum

Temple of Athena in Paestum

YOU CAN FIND IT HERE:
https://fineartamerica.com/featured/temple-of-athena-in-paestum-patricia-hofmeester.html

By https://buff.ly/3i3uCm2 #homedecor #LoveArt #photography #mastoart #finearts #artforsale #wallartforsale #AYearForArt #BuyIntoArt #giftideas #temple #greek #italy #paestum #athena

Temple of Athena in Paestum

YOU CAN FIND IT HERE:
https://fineartamerica.com/featured/temple-of-athena-in-paestum-patricia-hofmeester.html

By https://buff.ly/3i3uCm2 #homedecor #LoveArt #photography #mastoart #finearts #artforsale #wallartforsale #AYearForArt #BuyIntoArt #giftideas #temple #greek #italy #paestum #athena

Temple of Athena in Paestum

YOU CAN FIND IT HERE:
https://fineartamerica.com/featured/temple-of-athena-in-paestum-patricia-hofmeester.html

By https://buff.ly/3i3uCm2 #homedecor #LoveArt #photography #mastoart #finearts #artforsale #wallartforsale #AYearForArt #BuyIntoArt #giftideas #temple #greek #italy #paestum #athena

Temple of Athena in Paestum

YOU CAN FIND IT HERE:
https://fineartamerica.com/featured/temple-of-athena-in-paestum-patricia-hofmeester.html

By https://buff.ly/3i3uCm2 #homedecor #LoveArt #photography #mastoart #finearts #artforsale #wallartforsale #AYearForArt #BuyIntoArt #giftideas #temple #greek #italy #paestum #athena

Hoe de Zuid-Italische stad #Paestum, waaraan het Rijksmuseum van Oudheden een expositie wijdt, in de Romeinse invloedssfeer kwam. Of niet.

https://mainzerbeobachter.com/2024/07/18/rome-napels-en-paestum/

Hoe de Zuid-Italische stad #Paestum, waaraan het Rijksmuseum van Oudheden een expositie wijdt, in de Romeinse invloedssfeer kwam. Of niet.

https://mainzerbeobachter.com/2024/07/18/rome-napels-en-paestum/

Op de #MainzerBeobachter zomaar wat faits divers over #Paestum, hunebedbouwers en Roemenië.

https://mainzerbeobachter.com/2024/06/24/faits-divers-20-2/

Op de #MainzerBeobachter zomaar wat faits divers over #Paestum, hunebedbouwers en Roemenië.

https://mainzerbeobachter.com/2024/06/24/faits-divers-20-2/

@jurjen_heeck @nemokennislink Ja, echt een leuke tentoonstelling en die ernaast, over #Paestum, is ook heel mooi. Vooral de graffresco's daar zijn subliem. Daar moet je echt even voor door de knieën om ze goed te bewonderen

@jurjen_heeck @nemokennislink Ja, echt een leuke tentoonstelling en die ernaast, over #Paestum, is ook heel mooi. Vooral de graffresco's daar zijn subliem. Daar moet je echt even voor door de knieën om ze goed te bewonderen

@jurjen_heeck @nemokennislink Ja, echt een leuke tentoonstelling en die ernaast, over #Paestum, is ook heel mooi. Vooral de graffresco's daar zijn subliem. Daar moet je echt even voor door de knieën om ze goed te bewonderen

Op de expositie over #Paestum in het Rijksmuseum van Oudheden is een reliëf te zien van Herakles met de Kerkopen. Wie waren dat nou weer? Ik blog erover op de #MainzerBeobachter.

https://mainzerbeobachter.com/2024/05/29/de-kerkopen-van-paestum/

Op de expositie over #Paestum in het Rijksmuseum van Oudheden is een reliëf te zien van Herakles met de Kerkopen. Wie waren dat nou weer? Ik blog erover op de #MainzerBeobachter.

https://mainzerbeobachter.com/2024/05/29/de-kerkopen-van-paestum/

In het Rijksmuseum van Oudheden is een esthetisch bevredigende expositie over de Zuid-Italiaanse stad #Paestum. De antieke politieke actualiteit is ook aanwezig.

https://mainzerbeobachter.com/2024/05/11/achilleus-memnon-paestum-en-de-samnieten/

In het Rijksmuseum van Oudheden is een esthetisch bevredigende expositie over de Zuid-Italiaanse stad #Paestum. De antieke politieke actualiteit is ook aanwezig.

https://mainzerbeobachter.com/2024/05/11/achilleus-memnon-paestum-en-de-samnieten/

Van de klassieke actualiteit van vandaag, ik bedoel de Week van de Klassieken, naar de klassieke actualiteit van straks: de expositie over #Paestum in het Rijksmuseum van Oudheden: een blogje over twee klassieke tempels.

https://mainzerbeobachter.com/2024/04/12/zeus-en-2x-hera-in-paestum/

In het kader van de expositie over #Paestum introduceert het Rijksmuseum van Oudheden een eigen parfumlijn, gebaseerd op de rozen van Paestum.

https://mainzerbeobachter.com/2024/04/01/rmo-introduceert-aroma-paestum/

De Italische stad #Paestum, waaraan het Rijksmuseum van Oudheden binnenkort een expositie wijdt, was beroemd als producent van rozen, waarvan de Romeinen parfum maakten.

Ik probeerde ook eens rozenwater te maken. Het resultaat was niet om over naar huis te schrijven. Maar er was wel goede haiku te citeren.

https://mainzerbeobachter.com/2024/03/25/romeins-parfum/

I woke from a dream this morning that was half grand tour reverie, half nightmare.

The reverie: I was on foot in southern Italy, trying to find my way to the temples of Paestum. I passed a set of monuments, some with statuary, commemorating 18th century British explorers and tourists. Eventually I came to a library that was stocked with books in English and Italian periodicals. All this was accompanied by music that reminded me of Respighi...

The nightmare: I was in Italy because I had forgotten to sit the second part of an important exam. Resits were impossible and I felt my life was ruined. I was thinking of killing myself near the temples.

Thomas Major (1714/20-1799) - The Ruins of Paestum, otherwise Posidonia, in Magna Graecia / by Thomas Major.

https://www.rct.uk/collection/1071092/the-ruins-of-paestum-otherwise-posidonia-in-magna-graecia-by-thomas-major

#Paestum #Dreams #ThomasMajor

"#Paestum è luogo prezioso, custode della memoria e simbolo dell'antica bellezza. Nell'immagine la luce radente delinea i contorni, la quinta generata dall'albero definisce profondità e dimensione, l'equilibrato tono cromatico ne esalta le forme": 5º posto #WikiLovesMonuments "Monumenti italiani".