#kraterjezero — Public Fediverse posts

Węgiel na powierzchni Marsa. Łazik Perseverance natrafił na intrygujący ślad w kraterze Jezero

Od pięciu lat łazik Perseverance przeczesuje marsjańskie piaski w poszukiwaniu śladów dawnego życia.

Dotychczas wszelkie związki organiczne trzeba było wydobywać, głęboko wiercąc w twardych skałach. Tym razem jest inaczej. Na krawędzi starożytnego koryta rzeki, w rejonie zwanym Bright Angel, maszyna wykryła złożony, makromolekularny węgiel leżący tuż na powierzchni skały. Dla naukowców to sytuacja bez precedensu, ponieważ na Ziemi takie nagromadzenie węgla zazwyczaj oznacza ślad organiczny.

Złudzenie optyczne czy biologiczna skamielina?

Odkrycia dokonano za pomocą instrumentu SHERLOC, który omiótł skały laserem ultrafioletowym. Analiza powracającego światła wykazała obecność specyficznej, splątanej sieci atomów węgla. Jej struktura do złudzenia przypomina ziemski kerogen, czyli materiał powstający z pradawnych, skamieniałych mikrobów. Naukowcy jednak celowo unikają tego terminu, by wykluczyć przedwczesne wnioski. Tego typu struktury mogły również powstać abiotycznie, w wyniku czysto chemicznych reakcji zachodzących w środowisku bogatym w wodę.

Zespół NASA błyskawicznie wykluczył awarię optyki oraz zanieczyszczenie próbek materiałem z Ziemi. Badania kontrolne na sąsiedniej formacji skalnej, nazwanej Steamboat Mountain, nie wykazały żadnych śladów węglowych, co potwierdza autentyczność znaleziska. Analiza geologiczna sugeruje, że osady te mogły zostać uwięzione w skałach podczas dwóch różnych wydarzeń w dalekiej przeszłości, gdy przez dno dawnego jeziora wciąż przepływała woda.

Prawdę poznamy dopiero w ziemskich laboratoriach

Choć instrumenty pokładowe Perseverance są imponujące, nie zostały zaprojektowane do ostatecznego rozstrzygania, czy dany węgiel jest wynikiem życia, czy zwykłej chemii. Ich zadaniem jest wskazywanie celów wartych głębszej analizy. Prawdziwe odpowiedzi przyniosą dopiero badania laboratoryjne na Ziemi, jeśli zrealizowana zostanie misja sprowadzenia próbek (Mars Sample Return).

Naukowców najbardziej interesuje sygnatura izotopowa oraz chiralność zebranych cząsteczek – to tam może kryć się koronny dowód na istnienie marsjańskich drobnoustrojów. Tymczasem misja trwa dalej. Łazik wyjechał właśnie poza bezpieczny obszar krateru Jezero i zbliża się do najstarszych formacji skalnych, jakie kiedykolwiek badała ziemska maszyna.

Gwiezdne Wojny stają się faktem. SpaceX i 11 innych firm zbuduje orbitalną tarczę dla USA

Przełomowe odkrycie na Marsie. Łazik Perseverance odnalazł podziemny system rzeczny

Czerwona Planeta po raz kolejny zmusza naukowców do przepisania podręczników.

Zespół badawczy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles (UCLA) opublikował wyniki najnowszych skanów wykonanych przez łazik Perseverance. Głęboko pod powierzchnią krateru Jezero odkryto ogromny, starożytny system rzeczny. To twardy dowód na to, że woda płynęła na Marsie znacznie dłużej, niż dotychczas sądziliśmy.

Najnowsze badania, opublikowane właśnie w prestiżowym czasopiśmie naukowym „Science Advances”, to efekt wielomiesięcznej i żmudnej pracy. Pomiędzy wrześniem 2023 a lutym 2024 roku należący do NASA łazik Perseverance pokonał ponad sześciokilometrową trasę, nieustannie skanując marsjański grunt.

Georadar zagląda pod powierzchnię

Kluczowym instrumentem, który pozwolił na to przełomowe odkrycie, był RIMFAX – zaawansowany georadar zainstalowany na pokładzie mobilnego laboratorium. Urządzenie to potrafi penetrować strukturę geologiczną planety na głębokość sięgającą 35 metrów.

Po złożeniu setek odczytów w spójny, trójwymiarowy model badacze dostrzegli struktury, które nie pozostawiają żadnych wątpliwości. Głęboko pod geologiczną formacją zwaną Margin, w obrębie krateru Jezero, zidentyfikowano sieć kanałów i osadów ukształtowanych jednoznacznie przez płynącą wodę.

Szersze okno na życie

Odkrycie to rewolucjonizuje nasze ramy czasowe dotyczące historii Czerwonej Planety. Naukowcy szacują, że nowo zidentyfikowany, podziemny system rzeczny uformował się od 3,7 do 4,2 miliarda lat temu. Oznacza to, że jest on znacznie starszy niż zbadana już wcześniej, wyschnięta delta widoczna na samej powierzchni krateru.

Jak podkreśla kierująca zespołem badawczym geomikrobiolożka Emily Cardarelli, dane z radaru RIMFAX wskazują na znacznie dłuższy okres sprzyjający potencjalnemu powstaniu życia, niż zakładały to wcześniejsze modele. Płynąca przez miliony lat woda tworzyła stabilne, przyjazne środowisko. Jeśli więc na Marsie kiedykolwiek wyewoluowało życie – choćby w najprostszej, mikrobiologicznej formie – to właśnie zyskało znacznie więcej czasu na swój rozwój.

To odkrycie to potężny zastrzyk wiedzy dla astrobiologów oraz twardy dowód na to, że prawdziwe sekrety Marsa nie leżą na jego powierzchni, ale czekają ukryte w głębokich warstwach geologicznych.

Kosmiczny przełom. Ludzkość po raz pierwszy w historii zmieniła orbitę asteroidy wokół Słońca

NASA ogłasza przełom. Łazik Perseverance znalazł na Marsie „potencjalną biosygnaturę”

Łazik Perseverance, niestrudzony badacz Czerwonej Planety, dokonał jednego z najbardziej ekscytujących odkryć w historii misji.

W formacji skalnej krateru Jezero, naukowcy z NASA zidentyfikowali struktury, które opisali jako „potencjalną biosygnaturę” – ślad, który mógł zostać pozostawiony przez pradawne, marsjańskie życie.

Odkrycia dokonano w rejonie nazwanym „Bright Angel”, gdzie łazik natrafił na bogate w węgiel organiczny mułowce (zwięzłe, scementowane skały osadowe, na ziemi zbudowane głównie z ziaren mułu). Uwagę naukowców przykuły charakterystyczne, cętkowane wzory, przypominające skórę lamparta. Jak wynika z publikacji w prestiżowym czasopiśmie naukowym „Nature”, analiza chemiczna wykazała, że struktury te są pozostałością po dawnych reakcjach redoks – procesach polegających na transferze elektronów między substancjami. Na Ziemi, tego typu reakcje są fundamentalne dla metabolizmu organizmów żywych.

Kosmiczny szept potwierdza teorię Hawkinga. Najgłośniejsze zderzenie czarnych dziur w historii dowodzi, że Wszechświat gra według reguł

Czy to ostateczny dowód na istnienie życia na Marsie? Naukowcy studzą emocje, ale nie kryją ekscytacji. Podkreślają, że zaobserwowane wzory mogły powstać również w wyniku procesów czysto geologicznych, niezwiązanych z biologią. Jednak kontekst odkrycia – fakt, że skały te osadziły się w wodzie, w warunkach potencjalnie sprzyjających życiu – sprawia, że hipoteza biologiczna „zasługuje na poważne rozważenie”.

Joel Hurowitz z Uniwersytetu Stony Brook, główny autor badania, stwierdził, że geologiczny kontekst formacji Bright Angel wspiera tezę o jej osadowym pochodzeniu w warunkach nadających się do zamieszkania. To właśnie sprawia, że odkrycie jest tak obiecujące.

Teraz kluczowe staje się sprowadzenie próbek na Ziemię. Jedynym sposobem, aby ostatecznie potwierdzić lub wykluczyć biologiczne pochodzenie „cętek lamparta”, jest zbadanie ich w ziemskich laboratoriach przy użyciu znacznie bardziej zaawansowanej aparatury. Niestety, przyszłość kluczowego dla tego celu programu Mars Sample Return (MSR) stoi pod znakiem zapytania w związku z planowanymi cięciami budżetowymi w USA, co dodaje całej misji dodatkowego wymiaru dramatyzmu. Niezależnie od przyszłych losów misji, odkrycie łazika Perseverance już teraz zapisuje się jako kamień milowy w poszukiwaniu odpowiedzi na jedno z najważniejszych pytań ludzkości.

Zainteresowanym udostępniamy link do publikacji w Nature.

Nowy szef NASA chce ciąć procedury, by pokonać Chiny w wyścigu na Księżyc

#biosygnatura #Kosmos #kraterJezero #łazikMarsjański #Mars #NASA #Nature #Nauka #news #odkrycieNaukowe #Perseverance #technologia #życieNaMarsie