#generatieveai — Public Fediverse posts

Deze week ging het AI-nieuws, waarover ik me heb verwonderd, onder meer om de vraag hoeveel controle er nog is over steeds krachtigere AI: OpenAI pauzeert de training van een geavanceerd model na zorgen over cybersecurity-risico’s, terwijl een onbeveiligd model zelfstandig een browser gaat gebruiken. Maar er was uiteraard meer ‘opvallend’ AI-nieuws (18 berichten in totaal). https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-65/ #artificialintelligence #generatieveai #ontwikkelingen

Verdwijnt de kritische blik op grote taalmodellen?
Naarmate toepassingen rond generatieve AI betrouwbaarder worden en geruisloos opgaan in bestaande software, verdwijnt de zichtbaarheid van de onderliggende techniek naar de achtergrond. Leon Furze waarschuwt in een recente bijdrage dat hiermee ook de mogelijkheid voor kritische reflectie binnen het onderwijs snel kleiner wordt. Ik heb sterke twijfels bij zijn analyse. #artificialintelligence #generatieveai #kritiek
https://te-learning.nl/verdwijnt-de-kritische-blik-op-grote-taalmodellen/

De afgelopen weken heb ik niet geblogd, maar heb ik nieuws over (generatieve) AI wel proberen te volgen. En ik heb me weer over heel wat berichten verwonderd, zo blijkt uit onderstaand (zeer uitgebreide) overzicht. Diverse berichten gaan over AI-modellen die zelfstandig aan het hacken zouden zijn geslagen. Maar er was meer nieuws, bijvoorbeeld over nieuwe modellen en over een wisseling van de wacht bij Google.) #generatieveai #artificialintelligence #ontwikkelingen
https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-weken-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-64/

Transparantieverplichtingen voor AI-systemen van kracht

Sinds 2 augustus 2026 gelden op grond van de AI-verordening nieuwe transparantieverplichtingen voor AI-systemen. Gebruik je als overheidsorganisatie een AI-systeem? Bijvoorbeeld een chatbot op je website, of AI om beeld, audio of tekst te genereren. Dan moet in bepaalde situaties duidelijk zijn dat AI is gebruikt. Zo weten mensen beter wanneer ze te maken hebben met AI-gegenereerde of AI-bewerkte content.

Transparantieverplichtingen AI-systemen

De transparantieverplichtingen gelden bijvoorbeeld wanneer:

• iemand in contact komt met een chatbot;
• beeld, video of audio met AI is gegenereerd of bewerkt, en een deepfake vormt;
• AI-gegenereerde of bewerkte tekst wordt gebruikt om informatie van algemeen belang te verspreiden;
• AI wordt ingezet voor emotieherkenning of biometrische categorisering.

Bij bijvoorbeeld deepfakes moet een zichtbaar label op de afbeelding duidelijk maken dat deze AI-gegenereerd is. Daarvoor heeft de EU deze pictogrammen uitgebracht.

Uitzonderingen

Er zijn ook uitzonderingen. Zo hoef je het gebruik van AI niet te melden wanneer het alleen wordt gebruikt voor standaardbewerkingen, zoals spellingcontrole of het verbeteren van de helderheid van een foto. Ook geldt de verplichting in sommige gevallen niet wanneer een mens de eindredactie voert en verantwoordelijkheid draagt voor de uiteindelijke inhoud.

De nieuwe regels moeten ervoor zorgen dat mensen weten wanneer ze met AI te maken hebben. Zo kunnen ze beter beoordelen hoe content tot stand is gekomen en wanneer AI is toegepast. Meer weten over de transparantieverplichtingen voor AI-systemen? Bekijk onze pagina Regels AI-modellen voor algemene doeleinden, of de website van de Europese Commissie. Of mail je vraag naar [email protected].

E-learnings AI voor overheidsmedewerkers

Tegelijkertijd verplicht de AI-verordening overheidsorganisaties te investeren in AI-geletterdheid. Overheidsmedewerkers moeten voldoende kennis en vaardigheden hebben om AI-systemen op een weloverwogen, verantwoorde en effectieve manier te gebruiken. Daarom heeft de RijksAcademie voor Digitalisering en Informatisering Overheid (RADIO) 2 nieuwe e-learnings ontwikkeld voor overheidsmedewerkers. Deze bouwen voort op de Basisopleiding AI Digitaal Vakmanschap.

• In de e-learning Hoe werk jij met een AI-assistent? ontdek je hoe je effectief prompt. Ook met AI-chatbots die steeds meer zelfstandige AI-assistenten worden.
• In de e-learning Bewust aan de slag met AI leer je waar je op moet letten als je met AI gaat werken en welke invloed het op je werk kan hebben. Welke wetten gelden er over AI-gebruik? En wat kan AI voor de toekomst van ons werk betekenen?

Met deze e-learnings leer je als overheidsmedewerker effectiever om te gaan met AI. Verder krijg je inzicht in waar de kansen en risico’s voor de overheid liggen. De trainingen worden gratis aangeboden aan overheidsorganisaties van zowel het Rijk, provincies, waterschappen en gemeenten.

Dit wordt de voorlopig de laatste editie, met AI-nieuws waarover ik me de afgelopen week heb verwonderd. Over zo’n vier weken volgt waarschijnlijk een extra lange uitgave. De AI-ontwikkeling heeft namelijk, anders dan ik, geen zomervakantie. In deze week editie besteed ik onder meer aandacht aan een breed ondertekende, maar ook vrijblijvende, oproep tot actie, aan nieuwe modellen en aan een pauze voor datacenters. #ontwikkelingen #artificialintelligence #generatieveai
https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-63/

De verwachtingen t.a.v. het gebruik van AI zijn hooggespannen. We horen voortdurend over de enorme tijdsbesparing die slimme tools ons kunnen opleveren, en op innovaties -en zelfs transformaties- die ermee gerealiseerd kunnen worden. Toch lijkt de praktijk op de werkvloer vaak achter te blijven bij deze hoge verwachtingen. Onlangs publiceerde McKinsey een onderzoek dat licht werpt op deze zogenaamde 'AI-readiness gap'. #artificialintelligence #generatieveai #adoptie
https://te-learning.nl/drie-perspectieven-op-ai-adoptie/

Waar ik me de afgelopen week over verwonderd heb, als het gaat om generatieve AI (deel 62)

Deze week stond op het gebied van AI-nieuws, waarover ik me heb verwonderd, in het teken van de lancering -eigenlijk een typische door AI gegenereerde term- van nog krachtigere AI-modellen. Ze kunnen steeds meer en worden ook beter. Tegelijkertijd maakte Microsoft bekend steeds meer CO2 uit te stoten.
#ontwikkelingen #artificialintelligence #generatieveai https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-62/

De toekomst van AI en onderwijs: kunnen we wat leren van de opleving van platen van vinyl?
Ik weet dat er mensen zijn die liefhebber zijn van vinylplaten. Ik behoor daar niet toe. Maar ik houd wel van metaforen. Daarom heb ik de bijdrage How a Vinyl Record Resurgence Helped Me Understand the Future of AI in Education met aandacht gelezen. #artificialintelligence #generatieveai #trends #engagement #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/de-toekomst-van-ai-en-onderwijs-kunnen-we-wat-leren-van-de-opleving-van-platen-van-vinyl/

Ik heb regelmatig geblogd over het risico dat het gebruik van AI-tools ten koste kan gaan van het leren zelf. Een recente publicatie wijst ook in die richting. Onderzoek naar miljoenen interacties met het wiskundeplatform ALEKS laat zien dat lerenden sinds de komst van ChatGPT lerenden minder tijd besteden aan wiskundige tekstopgaven, terwijl hun prestaties op datzelfde type opgaven zijn gedaald. #artificialintelligence #generatieveai #leerresultaten #onderzoek #edutoot
https://te-learning.nl/lerenden-nemen-met-ai-kortere-routes-maar-leren-minder-blijkt-uit-onderzoek/

Verandert de manier waarop we large language modellen gebruiken?
De tijd waarin we AI vooral als chatbot gebruiken, loopt volgens Ethan Mollick ten einde: werk verschuift naar het aansturen van AI-agents die urenlang zelfstandig taken uitvoeren. Hij beschrijft dat de capaciteiten van AI-modellen exponentieel toenemen en dat dit de manier waarop we werken verandert. Begeven we ons daarmee niet op een hellend vlak? #ontwikkelingen #generatieveai #artificialintelligence
https://te-learning.nl/verandert-de-manier-waarop-we-large-language-modellen-gebruiken/

Waar ik me de afgelopen week over verwonderd heb, als het gaat om generatieve AI (deel 61)
Deze week kwam de soap rond de AI-modellen Mythos 5 en Fable 5 van Anthropic tot een -voorlopig?- einde. Ook buiten de VS mogen ze weer worden gebruikt. Uiteraard was er meer AI-nieuws, waarover ik me de afgelopen week heb verwonderd. Bijvoorbeeld over de omzet van de ‘generatieve AI-economie’. #ontwikkelingen #generatieveai #artificialintelligence
https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-61/

Docenten stellen betere vragen over de inzet van AI, maar tegelijkertijd groeit er een vertrouwensprobleem tussen docenten en lerenden. Dat stelt Matt Jubelirer, General Manager Education Marketing bij Microsoft, in 5 AI Education Trends According To A Microsoft Executive. In totaal schetst hij vijf trends rond AI in het onderwijs, die ik van commentaar voorzie. #trends #artificialintelligence #generatieveai #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/vijf-trends-rond-ai-en-onderwijs-volgens-een-microsoft-leidinggevende/

Feedback van large language models: behulpzaam maar beperkt wat betreft diepgang
AI-feedback op schrijfopdrachten kan lerenden helpen bij taalcorrectie en revisie. Tegelijkertijd maar mist feedback van de bekende large language models nog de diepgang die docenten bieden bij argumentatie en context. Dat is een belangrijke conclusie van een systematische review van Yuling Jiao en Qiuli Wang. #feedback #formatiefhandelen #generatieveai #artificialintelligence #edutoot
https://te-learning.nl/feedback-van-large-language-models-behulpzaam-maar-beperkt-wat-betreft-diepgang/

AI en onderwijs: bescherming bieden is niet hetzelfde als voorbereiden
Wanneer AI vrijwel direct een vloeiend antwoord geeft, verdwijnt de ruimte om bij onzekerheid stil te staan. En daarmee een essentieel onderdeel van leren. Cathryn Horvat pleit ervoor die ruimte bewust te bewaken en lerenden te leren hoe zij AI-output kunnen bevragen, in plaats van ze te verbieden. #aifluency #digitalfluency #artificialintelligence #generatieveai #onderwijs #edutoot https://te-learning.nl/ai-en-onderwijs-bescherming-bieden-is-niet-hetzelfde-als-voorbereiden/

Liefde voor lezen dankzij vibe coding?
Digitale technologie wordt regelmatig gebruikt voor toepassingen waar deze technologie oorspronkelijk niet is bedoeld. Inventieve docenten gebruiken digitale technologieën bijvoorbeeld voor specifieke educatieve toepassingen. Zo heeft David Webb met behulp van vibe coding een app ontwikkeld voor het geven van gepersonaliseerd leesadvies.
#lezen #artificialintelligence #generatieveai #didactiek #edutoot
https://te-learning.nl/liefde-voor-lezen-dankzij-vibe-coding/

AI vergroot de cybersecurity-risico’s in het onderwijs. Aanvallen als phishing worden er effectiever door, en kwetsbaarheden in systemen zijn eenvoudiger te misbruiken. Tegelijkertijd neemt de druk op onderwijsinstellingen toe om hun beveiliging te versterken, zonder daarbij belangrijke waarden aan te tasten. Een podcast bespreekt vier belangrijke uitdagingen op het gebied van cybersecurity in het onderwijs. #artificialintelligence #generatieveai #cybersecurity https://te-learning.nl/hoe-ai-leidt-tot-veranderingen-op-het-gebied-van-cybersecurity-van-onderwijsinstellingen/

ChatGPT kan de cognitieve ontwikkeling van lerenden versterken, mits het geïntegreerd wordt binnen een gestructureerd onderwijsontwerp waarin onderzoek en begeleiding een belangrijke rol spelen. Zonder duidelijke begeleiding leidt het gebruik juist tot een eenzijdige focus op creativiteit of zelfs een achteruitgang in kritisch denken. Een metastudie bevestigt deze effecten. #artificialintelligence #generatieveai #onderzoek #kritischdenken #creatiefdenken #edutoot https://te-learning.nl/metastudie-impact-gebruik-chatgpt-op-uitkomsten-rond-kritisch-en-creatief-denken/

Hoe kunnen we zorgen voor AI-gebaseerde intentionele wrijving?
AI maakt leren sneller en makkelijker. Dat gaat echter ten koste van de cognitieve ontwikkeling van lerenden op de lange termijn. In de bijdrage “Why AI Needs Vygotsky: The Case for AI-Based Intentional Friction” laat Atefeh Ferdosipour, mede aan de hand van acht ontwerpprincipes, zien hoe het ook anders kan. #artificialintelligence #generatieveai #onderwijs #vygotsky #ontwerpprincipes #edutoot #leren
https://te-learning.nl/hoe-kunnen-we-zorgen-voor-ai-gebaseerde-intentionele-wrijving/

Waar ik me de afgelopen week over verwonderd heb, als het gaat om generatieve AI (deel 59)

Zeventien nieuwtjes hebben mijn 59ste overzicht van AI-nieuws, waarover ik me heb verwonderd, gehaald. Ze variëren van de illustratie van de toenemende machtspositie van AI-bedrijven tot het nieuws dat Amerikanen AI vaker gebruiken, maar ook sceptischer worden. #ontwikkelingen #generatieveai #artificialintelligence https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-59/

Ik heb eerder geschreven over een steeds groter wordende kloof tussen docenten en L&D’ers die enthousiast zijn over AI en zij die kritisch staan ten opzichte van AI. Ook wordt vaker gewaarschuwd voor een kloof tussen lerenden die wel en geen beschikking hebben over (kwalitatief goede) AI-toepassingen. Ria Sidhu en Omkar Dastane signaleren in dit verband een derde kloof. #artificialintelligence #generatieveai #ongelijkheid #onderwijs #strategie #edutoot
https://te-learning.nl/een-andere-ai-kloof-in-het-onderwijs/

AI is als technologie van groot belang, maar volgens Michael Feldstein als product economisch niet houdbaar voor het onderwijs, en al helemaal niet voor de markt van leertechnologie. Het is terecht dat hij aandacht hiervoor vraagt. Onderwijsinstellingen zullen scherpe keuzes moeten maken. Deze keuzes moeten mede door ‘het onderwijs’ zelf gemaakt moeten worden, stel ik bij ‘Mijn opmerkingen’. #artificialintelligence #generatieveai #financiering #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/ai-voor-leren-opleiden-en-onderwijs-wie-zal-dat-betalen/

AI-bekwaamheden: vergelijking zes mondiale raamwerken

Een recent editorial vergelijkt zes internationale raamwerken voor ‘AI-geletterdheid’. Deze raamwerken – van UNESCO tot het Amerikaanse ministerie van Arbeid – delen een aantal kernprincipes, maar verschillen sterk in doelgroep en opzet. Verder onderscheiden de auteurs ook het Human-Centric AI Pedagogy (HCAP)-raamwerk als hulpmiddel voor docenten. #artificialintelligence #generatieveai #raamwerk #aifluency https://te-learning.nl/ai-bekwaamheden-vergelijking-zes-mondiale-raamwerken/

Heeft een opleiding, die wordt afgesloten met een diploma, nog zin nu AI grote delen van routinematig cognitief werk overneemt? Rita Finkel meent van wel. In “Why College Degrees Matter in the Age of AI” schrijft zij dat je tijdens een opleiding aan een onderwijsinstelling vooral kritisch denkvermogen ontwikkeld, en dat die bekwaamheid in een snel veranderende arbeidsmarkt aan belang wint. #artificialintelligence #generatieveai #diploma #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/waarom-een-diploma-er-vandaag-de-dag-ook-nog-toe-doet/

AI beïnvloedt de manier aan waarop onderwijsinstellingen toetsen ontwerpen. Het CTL van VISTA College heeft daarvoor een samenhangend instrumentarium ontwikkeld. Op de site “AI bij toetsen en opdrachten” ontsluit het CTL van VISTA College diverse producten zoals de AI-toetsposter, de AI-proof toetskaarten en de AI-waaier die docenten helpen toetsen en opdrachten te herontwerpen. #toetsen #beoordelen #generatieveai #artificialintelligence #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/ai-bij-toetsen-en-opdrachten-site-ctl-vista-college/

Waar ik me de afgelopen week over verwonderd heb, als het gaat om generatieve AI (deel 58)
De WK voetbal voor mannen is de afgelopen week begonnen. Wat heeft dat te maken met AI? Meer dan je denkt, zoals je in deze editie van AI-nieuws, waarover ik me de afgelopen week heb verwonderd, kunt lezen. Verder lees je in deze blogpost nieuws over Glasswing en Fable 5 van Anthropic, AI-aankondigingen van Apple, en meer. #ontwikkelingen #generatieveai #artificialintelligence https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-58/

Ethisch gebruik generatieve AI: de mogelijke kloof tussen richtlijnen en gedrag
Richtlijnen met betrekking tot het gebruik van AI zorgen nog niet tot verantwoord gedrag van medewerkers in de dagelijkse praktijk. Het rapport Behavioural aspects of the ethical use of Generative AI (pdf) beschrijft in dit verband drie spanningen waarmee organisaties te maken hebben bij verantwoorde AI-adoptie. #artificialintelligence #generatieveai #aifluency #beleid #richtlijnen #edutoot https://te-learning.nl/ethisch-gebruik-generatieve-ai-de-mogelijke-kloof-tussen-richtlijnen-en-gedrag/

Theorie en praktijk van de AI Assessment Schaal
Leon Furze is bekend van de AIAS, de AI Assessment Scale. In twee recente blogposts reflecteert hij op de theorie en praktijk van dit veel gebruikte instrument. #artificialintelligence #generatieveai #beoordelen #toetsen #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/theorie-en-praktijk-van-de-ai-assessment-schaal/

Raamwerk om na te denken over AI en toetsen en beoordelen
De opkomst van AI dwingt het onderwijs na te denken over een vraag die al veel langer gesteld had kunnen worden: hoe weet je eigenlijk of een lerende iets heeft geleerd? Dave Cormier heeft hiervoor een model ontwikkeld met drie samenhangende vragen als vertrekpunt voor dat gesprek. #oetsen #beoordelen #artificialintelligence #generatieveai #onderwijs #edutoot https://te-learning.nl/raamwerk-om-na-te-denken-over-ai-en-toetsen-en-beoordelen/

Waar ik me de afgelopen week over verwonderd heb, als het gaat om generatieve AI (deel 57)
Weer veel nieuws waarover ik me deze week heb verwonderd. Bijvoorbeeld over senator Bernie Sanders en AI en regisseur Martin Scorsese en AI. En wat heeft AI te maken met gratis schoonmaken?#artificialintelligence #generatieveai #ontwikkelingen
https://te-learning.nl/waar-ik-me-de-afgelopen-week-over-verwonderd-heb-als-het-gaat-om-generatieve-ai-deel-57/

Landelijk Duits onderzoek laat zien dat studenten gemengde gevoelens hebben over schrijven met behulp van AI
De meeste studenten in Duitsland gebruiken AI-tools bij academisch schrijven. Toch is ambivalentie geen vreemd fenomeen als het gaat om hun houdingen en gedrag. Dat blijkt uit het rapport “Manchmal muss ich mich aktiv zum selbst denken motivieren” van de Goethe Universiteit Frankfurt. #artificialintelligence #generatieveai #onderzoek #schrijven #onderwijs #edutoot
https://te-learning.nl/landelijk-duits-onderzoek-laat-zien-dat-studenten-gemengde-gevoelens-hebben-over-schrijven-met-behulp-van-ai/