#ai-artificiele-intelligentie — Public Fediverse posts

Samen aan de slag met Europese generatieve AI-oplossingen

Met de ondertekening van de subsidieovereenkomst (ID 101298736) voor het project EuropAI – European, Reusable Public Administration AI – verbinden overheden uit Nederland, Denemarken, België en Luxemburg zich tot een samenwerking om de adoptie van soevereine, betrouwbare generatieve AI-oplossingen binnen Europese overheden te versnellen.

Europese overheden maken momenteel vaak gebruik van geïmporteerde AI-technologieën van niet-EU-aanbieders, zoals ChatGPT. Deze technologieën voldoen niet aan de Europese eisen op het gebied van soevereiniteit en compliance.

Oplossingen in 3  kerngebieden

Het project EuropAI creëert een vertrouwde omgeving waarin lidstaten gezamenlijk generatieve AI-oplossingen ontwikkelen, testen en delen. Dit omvat de ontwikkeling van een gedeelde infrastructuur, implementatieblauwdrukken, compliance-verklaringen en een gemeenschappelijk platform. Het doel van EuropAI is om Europese generatieve AI-oplossingen in te kopen, te testen en te implementeren in 3 kerngebieden:

• Juridische en administratieve vereenvoudiging
• Stedelijke analyse en ruimtelijke ordening
• Digitale assistenten voor burgerinteractie

Verschillende werkpakketten

Tijdens de kick-off op 29 en 30 juni is EuropAI officieel gelanceerd. Hier introduceerden de consortiumpartners hun organisaties, stemden projectdoelstellingen op elkaar af en bespraken de activiteiten binnen de werkpakketten.
Er zijn 4 werkpakketten gecreëerd om de samenwerking tussen de consortiumpartners mogelijk te maken en de adoptie van soevereine en betrouwbare generatieve AI-oplossingen te versnellen:

1. Projectmanagement, coördinatie en compliance
2. Implementatiekader
3. Generatieve AI-oplossingen en pilots
4. Impact en communitymanagement/betrokkenheid

Gezamenlijk de Europese AI-capaciteit en infrastructuur versterken

EuropAI maakt onderdeel uit van het GenAI4EU-netwerk. Het doel hiervan is om de implementatie van schaalbare en reproduceerbare generatieve AI-oplossingen in overheidsdiensten binnen Europa te versnellen. De oplossingen binnen EuropAI sluiten aan bij de Digital Europe Programme, Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS, prioriteit 3: AI) en de internationale AI-strategie. En dragen bij aan het versterken van en effectiever omgaan met de Europese AI-capaciteit en infrastructuur, en aan verantwoorde AI-inkoop en opschaling.

Het project wordt gecoördineerd door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK). Voor meer informatie kun je een mail sturen naar [email protected].

Ondertekening voor Nederlandse spraakherkenning: HOSAN

Tijdens het congres ‘Samen versnellen met AI’ van Platform AI & Overheid ondertekenden overheidsorganisaties, kennisinstellingen en publieke partners een intentieverklaring tot samenwerking voor HOSAN: Hoogwaardige en Soevereine Spraakherkenning voor al het Nederlands. Met deze ondertekening spreken de deelnemende organisaties hun steun uit voor een gezamenlijke ambitie, namelijk het realiseren van hoogwaardige, betrouwbare en digitaal soevereine spraakherkenning voor het volledige Nederlandse taalgebied. 

Want spraak wordt steeds vaker de natuurlijke interface tussen mens en technologie. Burgers spreken met klantenservices, overheidsdiensten, zorginstellingen en digitale assistenten. Daarom worden automatische transcriptie, ondertiteling en spraakgestuurde toepassingen steeds belangrijker binnen overheid, media, onderwijs, zorg en veiligheid.

Spraaktechnologie als publieke basisvoorziening

Veel huidige spraakmodellen zijn buiten Nederland ontwikkeld en hierdoor onvoldoende toegesneden op het Nederlandse taalgebied. Denk aan dialecten, regionale accenten, straattaal en domeinspecifiek taalgebruik. Dit wordt nu vaak minder goed herkend, waardoor er nog veel nabewerking nodig is. Ook groeit de afhankelijkheid van buitenlandse technologie, data en infrastructuur. Met HOSAN worden de publieke waarden, transparantie, veiligheid en digitale soevereiniteit gewaarborgd.

Digitale soevereiniteit in de praktijk

De aftrap van HOSAN sluit aan bij de groeiende aandacht voor digitale autonomie en technologische weerbaarheid binnen Nederland en Europa. Waar de afgelopen jaren veel aandacht uitging naar grote taalmodellen, laat HOSAN zien dat ook spraaktechnologie een strategische bouwsteen is voor de digitale infrastructuur van de toekomst.

Samenwerking tussen overheid, wetenschap en publieke sector

In het kader van de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) zet Platform AI & Overheid zich samen met het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) in om met publieke en private partners de kansen van AI te benutten op een verantwoorde manier en op te schalen. Vanuit het initiatief HOSAN wordt samengewerkt met ondere andere Beeld & Geluid, NPO, Nationale Politie, Universiteit Twente, Radboud Universiteit, ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV), ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK), DUO, Hogeschool van Amsterdam, Koninklijke Marechaussee, SURF, Kennisnet, Taalunie, Alliantie Digitaal Samenleven en ICTU.

Onderzoek verkent strategieën succesvolle AI-opschaling

TNO heeft, in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, een verkenning uitgevoerd naar verschillende strategieën voor het opschalen van AI-toepassingen door overheidsorganisaties. Want AI biedt vele kansen, ook binnen de overheid.

In de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS) is afgesproken dat de overheid meer regie wil nemen op het onderwerp AI. Denk bijvoorbeeld aan het verkennen van een AI-opschalingsfaciliteit. Deze moet ervoor zorgen dat de overheid succesvolle AI-toepassingen kan hergebruiken en doorontwikkelen, zodat ze sneller en breder inzetbaar zijn. Een gedeelde visie op AI-opschaling is daarbij van belang. Het TNO-onderzoek levert daaraan een belangrijke bijdrage en vormt de basis voor de ‘Handreiking Opschalen AI’ die momenteel wordt ontwikkeld.

7 AI-opschalingsstrategieën

Uit het onderzoek blijkt dat opschaling geen eenduidig of lineair proces is. Afhankelijk van doel, context en samenwerking kiezen organisaties (bewust of onbewust) voor verschillende vormen van opschaling. Het rapport onderscheidt 7 AI-opschalingsstrategieën en aandachtspunten per strategie om overheidsorganisaties richting te geven tijdens een opschalingstraject.

Gesprekstarter

Om organisaties te ondersteunen bij het realiseren van de gewenste doelen van AI-opschaling, is een gesprekstarter ontwikkeld. Hierin staan vragen die je aan het begin van een AI-opschalingstraject kan stellen om een eerste inventarisatie te doen. Ook zijn er praktijkgerichte aanbevelingen opgehaald. Deze kunnen helpen bij het vormgeven en aansturen van opschaling.

Lees de aanbevelingen en het gehele TNO rapport.